کاهش شتابان ذخایر نفتی جهان، زنگ خطری جدی برای ثبات بازار انرژی و اقتصاد جهانی است؛ روندی که تنشهای اخیر منطقهای آن را تشدید کرده است.
تازهترین گزارشها حاکی از کاهش بیسابقه ذخایر نفتی جهان است؛ روندی که در صورت تداوم تنشهای منطقهای، بازار جهانی انرژی را با بحرانی جدی مواجه خواهد کرد. تحلیلگران بانک جیپی مورگان هشدار دادهاند که حجم ذخایر قابل مشاهده نفت در جهان که پس از اختلال در جریان صادرات نفت منطقه وارد مسیر نزولی شده، با سرعتی بیسابقه در حال کاهش است.
بر اساس این تحلیلها، در صورت عدم دستیابی به راهحل سیاسی برای بحرانهای موجود، موجودی ذخایر جهانی تا ماه ژوئن به حدود 7.6 میلیارد بشکه خواهد رسید؛ سطحی که از آن به عنوان «سطح فشار عملیاتی» یاد میشود. در این شرایط، توانایی بازار برای جبران کمبودهای عرضه به شدت محدود خواهد شد.
تحلیلگران پیشبینی میکنند که تا ماه سپتامبر، ذخایر جهانی ممکن است تا 6.8 میلیارد بشکه کاهش یابد؛ میزانی که کارشناسان آن را «کف عملیاتی» مینامند. این حداقل ذخیره مورد نیاز برای حفظ عملکرد عادی خطوط لوله، مخازن ذخیرهسازی و پالایشگاهها در سراسر جهان است.
اهمیت این کاهش ذخایر تنها در حجم آن نیست، بلکه بخش قابل توجهی از نفت ذخیرهشده عملاً برای حفظ عملکرد فیزیکی شبکه جهانی انرژی باید در مخازن باقی بماند. به همین دلیل، حتی پیش از اتمام کامل ذخایر، بازار میتواند با کمبود شدید عرضه و جهش قیمتها روبرو شود.
این هشدار در حالی منتشر میشود که آمارهای جدید نیز از کاهش محسوس ذخایر نفت و فرآوردههای نفتی در کشورهای مختلف خبر میدهد. همزمان با اختلال در عرضه نفت خاورمیانه، ذخایر نفت آمریکا نیز کاهش یافته و صادرات نفت این کشور به رکوردهای تاریخی رسیده است.
کارشناسان معتقدند ادامه روند فعلی میتواند به تکرار بحرانهای انرژی دهههای گذشته در مقیاسی بزرگتر منجر شود. کاهش سریع ذخایر جهانی در حالی رخ میدهد که بخش مهمی از نفت جهان از مسیر خلیج فارس و تنگه هرمز عبور میکند و هرگونه اختلال در این منطقه، آثار مستقیمی بر بازارهای جهانی خواهد داشت.
افزایش تولید نفت در آمریکا و برخی کشورهای خارج از اوپک نیز نمیتواند بهسرعت کسری عرضه را جبران کند، زیرا ظرفیتهای مازاد تولید و ذخایر قابل برداشت جهان محدودتر از آن چیزی است که آمارهای کلی نشان میدهد.
در صورت تحقق این سناریو، بازار جهانی نفت در ماههای آینده ممکن است شاهد قیمتهای بسیار بالا، تشدید تورم جهانی و افزایش هزینههای انرژی برای مصرفکنندگان و صنایع باشد؛ موضوعی که میتواند رشد اقتصادی بسیاری از کشورها را تحت تأثیر قرار دهد.
منبع: تسنیم
