کارنامه سیاه نیروهای ویژه آمریکا؛ از ویتنام تا طبس و سقوط در آسمان اصفهان

عملیات ناکام پنتاگون برای نجات خلبان سقوط‌کرده در جنوب اصفهان، بار دیگر اثبات کرد که رویای هژمونی نظامی واشنگتن در برابر هوشمندی و اقتدار دفاعی ایران، به کابوسی تکرارشونده و مفتضحانه بدل شده است.

شب گذشته، روایت دیگری از ناکارآمدی ماشین جنگی آمریکا در حریم هوایی ایران رقم خورد. تلاش‌های پنهانی و پرسروصدای واشنگتن برای تخلیه خلبان جنگنده‌هایش در جنوب اصفهان، نه تنها به سرانجام نرسید، بلکه به یادآور دردناک‌ترین پرونده‌های شکست نظامی در تاریخ این کشور تبدیل شد. در بازه‌ای کمتر از ۴۸ ساعت، شبکه تهاجمی آمریکا با از دست دادن دو جنگنده در مرکز و جنوب کشور و سپس سقوط پیاپی تجهیزات عملیات ویژه، از جمله هواپیماهای HC-130، هلی‌کوپترهای بلک‌هاوک و پهپادهای رزمی، کارنامه دفاعی خود را بیش از پیش مخدوش کرد.

اصفهان، تنها ایستگاهِ شکست‌های متوالی آمریکا نیست؛ تاریخ عملیات‌های ویژه پنتاگون، پر از مأموریت‌هایی است که با مُهر «ناکارآمدی اطلاعاتی» بسته شده‌اند. اولین زنگ خطر در نوامبر ۱۹۷۰ در ویتنام شمالی به صدا درآمد؛ عملیاتی برای نجات ۶۱ اسیر با اعزام ۵۶ نیروی ویژه که در نهایت با دست خالی، دو هواگرد منهدم‌شده و دو مجروح عقب‌نشینی کرد، چرا که سازمان‌های اطلاعاتی آمریکا حتی از جابه‌جایی اسرا پیش از عملیات بی‌خبر بودند.

اما بی‌شک، نمادین‌ترین فصل این کارنامه سیاه، «عملیات پنجه عقاب» یا همان فاجعه طبس در سال ۱۳۵۹ بود. هدف نجات گروگان‌های لانه جاسوسی تهران بود، اما طوفان شن و نقص فنی بالگردها، نقشه‌های کاخ سفید را از همان ابتدا نقش بر آب کرد. برخورد مرگبار بالگرد با هواپیمای سوخت‌رسان هرکولوس، ۸ سرباز آمریکایی را به کام آتش کشید و تجهیزات سنگینشان را در بیابان‌های ایران به غنیمت ملت ما تبدیل کرد.

در دهه‌های بعد نیز این الگو با دقت تکرار شد. سومالی (۱۹۹۳) با ۱۸ کشته و انتشار تصاویر تکان‌دهنده کشیده شدن اجساد کماندوها در خیابان‌های موگادیشو، به نمادین‌ترین تصویر شکست استراتژیک آمریکا تبدیل و سیاست مداخله‌جویانه این کشور در آفریقا را متوقف کرد. افغانستان (۲۰۰۵) بار دیگر با لو رفتن موقعیت تیم‌های ویژه، ۱۹ نیروی زبده آمریکایی را در عملیاتی نافرجام به خاک و خون کشید. حتی در سوریه (۲۰۱۴) و عملیات نجات روزنامه‌نگاران غربی از دست داعش، نیروهای دلتا فورس پس از یورش شبانه به مقری خالی رسیدند؛ گروگان‌ها پیش از رسیدن آن‌ها جابه‌جا شده بودند و دستاورد عملیات، تنها تلفات و فرار بود.

امروز، آسمان اصفهان حلقه جدیدی در این زنجیره شکست است. ایران با تکیه بر شبکه یکپارچه پدافندی، نظارت دقیق میدانی و اراده ملی، بار دیگر به جهان مخابره کرد که حریم هوایی‌اش خط قرمزی عبورناپذیر است و هر ماجراجویی نظامی در این گستره، با پاسخ کوبنده و شکستی مفتضحانه روبه‌رو خواهد شد. دوران بازی‌های پنهان و یک‌طرفه به پایان رسیده و معادلات منطقه، اکنون توسط ملت‌های مستقل و بیدار نوشته می‌شود.