امام خمینی(ره) با ارائه تفسیری انقلابی و عقلانی از زندگی ائمه(ع)، وجوه مبارزاتی آن بزرگواران را به جهانیان معرفی کرد.
یکی از هنرهای بینظیر امام خمینی(ره)، توانایی مثالزدنی ایشان در کشف راز و رمزهای زندگی ائمه معصومین(علیهمالسلام) و ارائه تفسیری عقلانی و انقلابی از زندگی آن بزرگواران بود.
بخشی از این مجاهدت علمی امام راحل در آیینه کتاب ارزشمند «انسان دویست و پنجاه ساله» که به خوبی و با هنرمندی خط تداوم امامت را ترسیم میکند، تجلی یافته است. ایشان با کار علمی توانستند در مقابل تفکری که زندگی ائمه را انفعالی و تسلیمپذیر در برابر خلفای جور نشان میداد، وجوه مبارزاتی ائمه معصومین(علیهمالسلام) را برجسته و آن را مدرسی برای درسآموزی در انجام تکالیف جامعه شیعی برای مقاومت و ایستادگی در برابر دشمنان و حاکمیتبخشی به «توحید» در زندگی قرار دهند.
در آستانه سالروز شهادت امام صادق(علیه السلام) و به یاد امام خمینی(ره) بخشهایی از دیدگاهها و تفسیر ایشان از زندگی رئیس مکتب را مرور مینماییم.
امام خمینی(ره)، روز رحلت و شهادت امام صادق(علیه السلام) را روز بسیار باعظمت و حامل تاریخ فراموشنشدنىِ دوران امامت و یادآور خاطرههای شکوهمند و افتخارانگیز اسلاف طیبین و طاهرین معرفی کرده و میفرمایند: «امام صادق(علیه السلام) در میان مردم مسلمان، به خصوص شیعیان، یک چهرهى کاملاً شناخته شده است.» اما در عین حال معتقدند: «یک بعد از شخصیت امام صادق(علیه السلام) شناخته نشده است و آن بعد مبارزات انقلابى و سیاسى امام صادق(علیه السلام) است.» و در تشریح ابعاد مبارزاتی آن امام همام محورهای زیر را بیان میکنند:
«1. تبیین و تبلیغ مسألهی امامت.
2. تبلیغ و بیان احکام دین به شیوهی فقه شیعی و نیز تفسیر قرآن به روال بینش شیعی.
3. وجود تشکیلات پنهانی ایدئولوژیک–سیاسی.»
در این فهرست اولویت اول به تبیین مسئله امامت اختصاص یافته است و این نشان میدهد که بنا به تفسیر ایشان «امام صادق(علیهالسلام) نیز مانند دیگر امامان شیعه، محور برجستهی دعوتش را موضوع «امامت» تشکیل میداده است.»
ایشان علیرغم اینکه یکی از ابعاد زندگی ائمه را در بعد «تبیینی» معرفی میکنند، اما در همین بعد نیز روح مبارزه در تلاشهای تبیینی را زنده و پرشور نشان داده و تبیین را در وجوه زبانی و عملی توأمان معرفی کرده در تشریح این بعد از ابعاد مبارزاتی امام صادق(علیه السلام) به چند نکته مهم اشاره میفرمایند:
الف) نفی صریح و مستقیم حکام زمان و خلفای جور تا جامعه نسبت به بطلان حاکمیت آنان دچار هیچ انحراف، تحریف، تردید و تزلزل چه در فکر و چه در عمل نشود. «امام صادق(ع) زمینه را آماده میکرد تا بنیامیه را از بین ببرد و به جای آنها حکومت علوی را که همان حکومت راستین اسلامی است بر سر کار بیاورد.»
ب) معرفی خود به عنوان صاحب واقعی امر ولایت و امامت
ج) تقویت و عمقبخشی به شناخت جامعه نسبت به امامان به حق و لزوم تبعیت و اطاعت از آنان و طرح امامت خود در امتداد خط روشن ولایت و امامت
د) تقویت عنصر «صبر» و «بصیرت» در جامعه با ایجاد آمادگیهای ذهنی، ایدئولوژیک و همچنین عینی و عملی برای تحققبخشی به هدف غایی ائمه یعنی براندازی حاکمیت طاغوت و تشکیل حکومت دینی و توحیدی.
در همین رابطه امام خمینی(ره) میفرمایند: «امام صادق(ع) مشغول یک مبارزهی دامنهدار و پیگیر بود. مبارزه برای قبضه کردن حکومت و قدرت و به وجود آوردن حکومت اسلامی و علوی».
شایان ذکر است امام راحل دو موضوع مهم را در ایجاد این آمادگیها مهم قلمداد میکنند:
1- ایجاد آمادگیهای ایدئولوژیک با تقویت فهم و معرفت دینی از طریق تبلیغ و بیان احکام دین به شیوهی فقه شیعی و نیز تفسیر قرآن به روال بینش شیعی و رایج کردن تفکر انقلابى اسلامى در میان مسلمانان که پادشاهان اموى حاضر به تحمل آن نبودند.
2- ایجاد آمادگی های عملی از طریق حفظ، تقویت و فعالسازی «تشکیلات پنهانی ایدئولوژیک-سیاسی و شبکهی تبلیغاتی وسیعی» که آن را رهبری میکردند. امام صادق(علیه السلام)… یک تشکیلات عظیمی از طرفداران جریان حکومت علوی در سراسر عالم اسلام …. به وجود آورده بود. … و با این تشکیلات و به کمک مردمی که در این تشکیلات بودند با دستگاه بنی امیه مبارزه میکرد.
این آمادگیهای فکری و عملی در جریان شیعی آن روز بر اثر مجاهدتهای آن امام همام آنچنان تقویت شده بود که طرفداران امام که در اقصی نقاط عالم گسترش پیدا کرده بودند «بیصبرانه اقدام به جنبش نظامی -و به زبان روایات، قیام و خروج- را از آنان بخواهند؟» این نشان میدهد افراد در این تشکیلات چنان پرورش یافته بودند که امامت را فقط شایسته آل پیغمبر(صلی الله علیه و آله) میدانستند و از حیث عملی نیز در خود قدرت براندازی حکام جور و تحققبخشی به حاکمیت علوی را میدیدند که از امام توقع و انتظار قیام و انقلاب علوی داشتند. ایشان معتقدند در سایه چنین آمادگیهای عملی: «وسیلهى از بین رفتن دستگاه حکومت بنىامیه، تلاش یاران امام صادق(علیه السلام) بود که البته بنىعباس به ناحق از آن بهرهبردارى کردند.»
امروز که به ثمره تلاشها و مجاهدتهای امام خمینی(ره) نگاه میکنیم به خوبی در مییابیم ایشان به عنوان فرزند برومند و شاگرد موفق مکتب امام صادق(علیه السلام) توانست خط روشن امامت را در دوران رهبری خود با قدرت و صلابت تداوم بخشد و راه آن بزرگوار در نفی طاغوت، استکبار و سلطه و حاکمیت و قوامبخشی به حاکمیت توحید را ادامه دهد.
ایشان هم در عرصه جهاد تبیین توانست با بسط معرفت دینی، مبتنی بر تفکر انقلابی ملهم از اسلام ناب محمدی(رمافزاری امت اسلامی برای رویارویی با نظام سلطه جهانی به عنوان مظهر طاغوت در عصر حاضر را ارتقا بخشد و هم با کار تشکیلاتی قوی توانست با ایجاد و تقویت و مستحکمسازی جبهه مقاومت در بعد سختافزاری نظام سلطه را با چالشهای سهمگینی مواجه سازد و افسانه شکستناپذیری آن را باطل سازد و طعم شکست را در جبهههای متعدد به آنها بچشاند.
امید داریم خداوند در سایه مجاهدتهای آن یگانه دوران، سرنوشتی همچون سقوط بنیامیه را برای دنیای آمریکای جنایتکار و رژیم منحوس صهیونی رقم بزند و زمینههای بسط معارف انقلابی اسلام ناب محمدی(صلی الله علیه و آله) در تمامی نقاط عالم بیش از پیش فراهم آورد تا افقهای روشن طلوع خورشید ولایت عظما چشمها، دلها و جانهای مشتاق عدالت علوی را روشن و گرم سازد.