رئیس سازمان حفاظت محیطزیست با انتشار یادداشتی، حملات اخیر به تأسیسات نفتی کشور را مصداق بارز «اکوساید» (جنایت محیطزیستی) خواند و پیامدهای خطرناک آن را هشدار داد.
معاون رئیسجمهور و رئیس سازمان حفاظت محیطزیست در یادداشتی با عنوان «اکوساید در جنگی ناجوانمردانه» به تحلیل حملات اخیر متجاوزانه پرداخت.
متن این یادداشت به شرح زیر است:
«حملات صهیونیستی- آمریکایی با انفجار گسترده مخازن نفت در استانهای تهران و البرز، انتشار حجم وسیع آلودگی هوا و محصور شدن تهران با لایهای از دود، مصداق بارز «اکوساید» یا «جنایت محیط زیستی» است. اقدامی غیرانسانی که تهدیدی جدی برای زندگی شهروندان بیگناه و غیرنظامیانی محسوب میشود که علاوه بر آسیبهای سنگین روحی، باید پیامدهای زیانبار محیطزیستی این جنگ تحمیلی را نیز تحمل کنند.
این دو دولت جنگطلب، سابقه طولانی در استفاده از روشهای ویرانگر محیط زیستی در منطقه و جهان دارند. از استفاده آمریکا از عامل نارنجی در جنگ با ویتنام که نابودی جنگلهای بارانی این کشور را در پی داشت، تا به کارگیری سلاحهای حاوی اورانیوم ضعیفشده و فسفر سفید توسط رژیم غاصب صهیونیستی در غزه که باعث آلودگی شدید آب و خاک و غیرقابل کشت شدن اراضی شده است. همچنین استفاده از علفکشهای شیمیایی و سوزاندن عمدی نخلستانهای تاریخی غزه، از مصادیق عدم پایبندی این دو دولت متخاصم به اصول کنوانسیونهای بینالمللی از جمله کنوانسیون ژنو است.
طبق اسناد بینالمللی مانند پروتکل الحاقی اول به کنوانسیونهای ژنو، در جریان مخاصمات مسلحانه باید از محیطزیست طبیعی در برابر آسیبهای گسترده، شدید و طولانیمدت حمایت شود. کنوانسیون منع استفاده خصمانه از دستکاری محیط زیست نیز هرگونه بهرهگیری با آثار گسترده و پایدار را ممنوع میکند.
تجربیات درگیریهای نظامی گذشته در منطقه نشان داده که پیامدهای محیطزیستی حملات به تأسیسات صنعتی و نفتی، محدود به زمان و مکان خاصی نیست و آثار آن میتواند سالها باقی بماند. این آثار شامل آلودگی نفتی گسترده، انتشار آلایندههای سمی، تخریب عرصههای طبیعی، نابودی تنوع زیستی و تهدید سلامت انسانهاست.
با توجه به این سوابق، سازمان حفاظت محیطزیست در ماه بهمن و در جریان تحرکات نظامی در منطقه، علاوه بر مکاتبه با وزرای محیطزیست کشورهای منطقه، با دبیرکل سازمان ملل متحد و دبیر اجرایی برنامه محیطزیست ملل متحد (یونپ) نیز مکاتبه کرده و نسبت به پیامدهای محیطزیستی جنگ در منطقه هشدار داد.
در این نامهها تأکید شد که هرگونه اقدام نظامی در منطقهای با تراکم بالای زیرساختهای حیاتی نفت، گاز، پتروشیمی و دریایی، مصداق ایجاد وضعیت مخاطرهآمیز برای صلح، امنیت و محیط زیست منطقه و جهان است.
بررسی وضعیت محیط زیست در مناطق جنگی نشان میدهد که متأسفانه هرگاه منافع قدرتهای جهانی در میان باشد، فجایع زیستمحیطی با سکوت و اغماض نهادهای بینالمللی مواجه میشود. این چشمپوشیها نه تنها محیط زیست جهانی را تهدید میکند، بلکه حقوق قربانیان بیگناه جنگ را نیز نادیده میگیرد.»
