جنگ اقتصادی علیه ایران، ستون مالی آمریکا را متزلزل کرد

گزارش‌های جدید حاکی از آن است که ادامه‌ی جنگ اقتصادی علیه ایران، فشارهای قابل توجهی بر بازار اوراق خزانه آمریکا وارد کرده و جایگاه اقتصادی این کشور را به چالش کشیده است.

جنگ طولانی اقتصادی علیه ایران، فشاری تازه بر یکی از مهم‌ترین پایه‌های قدرت اقتصادی واشنگتن وارد آورده است: بازار اوراق خزانه‌داری. در شرایطی که دولت آمریکا برای تأمین هزینه‌های فزاینده خود به انتشار بدهی بیشتری نیاز دارد، برخی از خریداران سنتی این اوراق در حال کاهش سهم خود هستند؛ روندی که می‌تواند هزینه تأمین مالی آمریکا را افزایش دهد و جایگاه این کشور را در نظام مالی جهانی تحت فشار قرار دهد.

نروژ، یکی از بزرگ‌ترین سرمایه‌گذاران، پیشنهاد کاهش سهم اوراق دولتی در سبد سرمایه‌گذاری خود را از ۷۰ به ۵۰ درصد مطرح کرده است. این اقدام به معنای کاهش سهم اوراق خزانه‌داری آمریکا از ۳۴.۱ به ۲۱.۹ درصد خواهد بود.

چین نیز در سال‌های اخیر به‌تدریج حجم اوراق خزانه‌داری آمریکا را کاهش داده و وابستگی خود به دلار را کمتر کرده است. دارایی چین در ژوئن ۲۰۲۶ به ۶۳۳.۴ میلیارد دلار رسید، در حالی که یک سال قبل بیش از ۷۳۱ میلیارد دلار بود.

ژاپن، بزرگ‌ترین دارنده خارجی اوراق خزانه‌داری آمریکا، نیز حجم دارایی خود را از حدود ۱.۲۳۹ تریلیون دلار در فوریه به ۱.۱۱۷ تریلیون دلار در ژوئن کاهش داده است. این تغییرات، حتی برای بزرگ‌ترین خریدار خارجی، نشان‌دهنده عدم ثبات و قطعیت سرمایه‌گذاری است.

عربستان نیز کاهش قابل توجهی در دارایی خود از اوراق خزانه‌داری آمریکا ثبت کرده است. دارایی این کشور از ۱۶۰.۴ میلیارد دلار در فوریه به ۱۴۰.۱ میلیارد دلار در آوریل کاهش یافت و در ژوئن به ۱۴۲.۵ میلیارد دلار رسید. این روند در شرایطی رخ داده که جنگ، روابط واشنگتن با شرکای خلیج فارس و محاسبات اقتصادی آنها را پیچیده‌تر کرده است.

نکته حائز اهمیت، صرفاً فروش اوراق توسط چند کشور نیست، بلکه تغییر در ترکیب خریداران بدهی آمریکا است. اگر نقش بانک‌های مرکزی و دولت‌های خارجی به عنوان خریداران باثبات کاهش یابد، دولت آمریکا بیشتر به سرمایه‌گذاران خصوصی و حساس‌تر به نوسانات بازار وابسته خواهد شد.

هم‌زمان، جنگ علیه ایران هزینه‌های نظامی و مالی واشنگتن را افزایش داده و در کنار کسری بودجه، بدهی دولت آمریکا را به بیش از ۴۰ تریلیون دلار رسانده است. این وضعیت، نیاز آمریکا به انتشار بدهی را افزایش داده، درست در زمانی که بخشی از خریداران سنتی در حال کاهش وزن اوراق این کشور هستند.

“دارایی بدون ریسک” دیگر کاملاً بی‌ریسک نیست. گزارش‌ها نشان می‌دهد ریسک پیرامون اوراق خزانه‌داری آمریکا تغییر کرده است. جنگ، بدهی عظیم، کسری بودجه، تورم و نااطمینانی ژئوپلیتیک اکنون همگی می‌توانند بر قیمت و بازده اوراق آمریکا اثر بگذارند.

محمد العریان، کارشناس مسائل اقتصادی، درباره تصمیم نروژ تأکید کرده که اندازه این اقدام چندان بزرگ نیست، اما پیام آن اهمیت زیادی دارد: خریداران و دارندگان سنتی اوراق خزانه‌داری آمریکا ممکن است دیگر به اندازه گذشته قابل اتکا نباشند.

در جمع‌بندی، جنگ علیه ایران که قرار بود با اتکا به قدرت اقتصادی واشنگتن پیش برود، در صورت طولانی شدن می‌تواند خود به عاملی برای افزایش هزینه تأمین مالی همان قدرت تبدیل شود.

منبع: تسنیم