قیمت لحظهایهمه قیمتها
چرا آمریکا پس از ۲۲ سال از عراق خارج شد؟
رییس شورای حوزه علمیه استان تهران در تبیین عبرت‌های تاریخی جنگ تحمیلی و اشغال عراق و ناکامی آمریکا در تحقق اهداف خود در منطقه و با اشاره به خروج آمریکا از عراق پس از حدود ۲۲ سال اشغال این کشور، تأکید کرد: خروج آمریکا از عراق نتیجه مقاومت است، نه مذاکره، سازش و کوتاه‌آمدن.
به گزارش خبرگزاری ۶۰ثانیه، آیت‌الله علی‌اکبر رشاد ـ رییس شورای حوزه علمیه استان تهران ـ یکشنبه (۱۲ مهرماه) در ابتدای درس خارج فقه القضا، با اشاره به اینکه تحولات چند دهه اخیر عراق می‌تواند درس‌ها و عبرت‌های مهمی برای تاریخ داشته باشد، اظهار کرد: یکی از این عبرت‌ها به دوره چهل‌وچند ساله اخیر بازمی‌گردد؛ زمانی که فردی مغرور، خودفریفته و جاه‌طلب به کشوری مستقل و مسلمان که به‌تازگی انقلاب کرده و حکومت خود را تجدید کرده بود، در شرایطی که ظاهراً آمادگی کافی برای دفاع از خود نداشت، هجوم آورد. او گفت: صدام با خیال خام تصور می‌کرد که می‌تواند سه‌روزه به تهران برسد و نظام اسلامی را ساقط کند؛ او در توهم اشغال خوزستان و به یغما بردن ایران بود.
رییس شورای حوزه علمیه استان تهران با اشاره به حمایت همه‌جانبه قدرت‌های جهانی از رژیم صدام، یادآور شد: همه قدرت‌ها پشت سر او بودند؛ هم قدرت‌های غربی، یعنی آمریکا و کشورهای اروپایی، و هم قدرت شرقی، یعنی شوروی آن زمان. این حمایت‌ها هم در عرصه دیپلماسی و نهادهای بین‌المللی و هم در زمینه تسلیحاتی صورت می‌گرفت، به‌گونه‌ای که سلاح‌های پیشرفته، سلاح‌های کشتار جمعی و سلاح‌های غیرمتعارف، علاوه‌بر کمک‌های مادی و مالی، در اختیار صدام قرار داده شد.
رشاد با انتقاد از حمایت کشورهای منطقه از رژیم بعث عراق خاطرنشان کرد: کشورهای منطقه، همان‌هایی که امروز زیر پرچم و ردای آمریکا پناه گرفته‌اند و سرزمین‌های خود را به پایگاه‌های دشمن ما تبدیل کرده‌اند، در آن زمان نیز از صدام حمایت همه‌جانبه کردند و متأسفانه همچنان از اشتباه خود عبرت نگرفته‌اند. او افزود: در آن مقطع، تنها سوریه از صدام حمایت نکرد، بلکه در کنار جمهوری اسلامی ایران ایستاد.
حافظ اسد در آن زمان با همه ظرفیت خود از ایران حمایت کرد و در برابر این هجوم ایستاد. این استاد حوزه علمیه با اشاره به پیروزی جمهوری اسلامی ایران در هشت سال دفاع مقدس اظهار کرد: ما هشت سال دفاع جانانه کردیم و برای نخستین بار در تاریخ، در یک جنگ نه‌تنها شکست نخوردیم، بلکه پیروز شدیم.
طی حدود ۲۰۰ سال، هر بار قدرتی بیرونی به ایران حمله می‌کرد، بخشی از خاک کشور جدا می‌شد، اما این بار حتی یک وجب از خاک و سرزمین ایران نیز جدا نشد. تولیت مجتمع حوزوی امام رضا (ع) با اشاره به ابعاد بین‌المللی جنگ تحمیلی و مفهوم جنگ جهانی در روزگار کنونی گفت: این جنگ به‌نوعی جنگ جهانی بود، البته جنگ جهانی امروز با مفهومی که در گذشته وجود داشت و به معنای جبهه‌گیری همه قدرت‌ها علیه یکدیگر در گستره وسیعی از کره زمین بود، تفاوت دارد.
امروزه برای شکل‌گیری یک جنگ جهانی لازم نیست همه کشورها، قدرت‌ها و ارتش‌ها مستقیماً با سلاح‌های آتشین وارد میدان شوند، همین اندازه که در جنگ‌های ترکیبی و تحولات نظامی مشارکت کنند، حتی اگر در کاخ‌های خود نشسته باشند و یک گلوله هم شلیک نکنند، می‌توان از جنگ جهانی سخن گفت؛ زیرا ماهیت جنگ‌های امروز چنین است. رشاد با تأکید بر ضرورت توجه به عبرت‌های این تحولات بیان کرد: در این قضیه عبرت‌های بسیاری وجود دارد.
نخست اینکه یک انسان مغرور نباید تصور کند که صرفاً با اراده خود می‌تواند هر کاری انجام دهد؛ چنین نیست. همچنین دولتی که مردم پشت سر آن نباشند، سرانجام شکست خواهد خورد.
او در مقابل، یکی از مهم‌ترین درس‌های دفاع مقدس را نقش ایمان و پشتوانه مردمی دانست و گفت: کشوری که دولتی مردمی دارد، از متن مردم برخاسته و به ایمان و ظرفیت‌های داخلی متکی است، حتی اگر هیچ امکانی از سوی کشورهای قدرتمند در اختیارش قرار نگیرد و نتواند در داخل به اندازه کافی سلاح تولید کند و اساساً فاقد سلاح‌های راهبردی و استراتژیک باشد، می‌تواند به مدد ایمان مردم، عزم ملی و راهبری الهی در برابر هجومی گسترده بایستد. این خود یک عبرت بزرگ است.
رشاد در ادامه با اشاره به اشغال کویت از سوی صدام اظهار کرد: صدام پس از آنکه در جنگ با ایران با شکست و فرسودگی مواجه شد، در عین حال توانست ظرف یک یا دو روز کشور همسایه خود را اشغال کند. او به‌سادگی کویت را در چند ساعت به تصرف درآورد و امیران آن کشور فرار کردند، کشور را ترک کردند و آن را در اختیار صدام گذاشتند.
این‌ها همه عبرت بود. او یکی دیگر از عبرت‌های مهم تحولات منطقه را تکیه دولت‌ها و ملت‌ها بر قدرت‌های خارجی برای تأمین امنیت دانست و گفت: عبرت بالاتر این است که دولت‌ها و ملت‌ها امنیت خود را به قدرت خارجی آمریکا وابسته کنند.
رییس شورای حوزه علمیه استان تهران با اشاره به انگیزه‌های آمریکا از حضور نظامی در عراق گفت: آمریکا بار دیگر به طمع نفت و انرژی وارد منطقه و عراق شد. صدام نتوانست در برابر آمریکا مقاومت کند؛ زیرا مردم پشت سر او نبودند.
اگر در طول هشت سال جنگ با ایران، عده‌ای از جمله اعضای حزب بعث و برخی افراد غیرمؤمن پشت سر صدام بودند، اما در اینجا نتوانست مقاومت کند و با آن خفت دستگیر شد. رشاد در ادامه به نقل خاطره‌ای از شهید سردار رشاد اشاره کرد و افزود: برادرم برای ما نقل می‌کرد که وقتی صدام را با آن ذلت از سیاه‌چاله بیرون آوردند و سربازی چکمه‌هایش را روی صورت او گذاشت، دلم برایش سوخت.
می‌گفت دلم نمی‌خواست حتی دشمنم نیز این‌گونه ذلیل شود. او اضافه کرد: وضعیت کسی که هشت سال در برابر او جنگیده بود، به‌اندازه‌ای ناگوار بود که حتی دل او نیز به حالش سوخت.
رشاد با رد ادعای آمریکا مبنی بر حضور در منطقه برای کمک و دلسوزی ملت‌ها اظهار کرد: اینکه قدرتی وارد منطقه شود و تصور کنیم برای دلسوزی آمده است، چنین نیست. دیدیم که آمریکا آمد و به‌محض آنکه نفت را به دست گرفت، همان‌جا مستقر شد و تاکنون نیز حضور خود را ادامه داده است.
او با اشاره به ادعاهای آمریکا درباره وجود سلاح‌های اتمی و کشتار جمعی در عراق گفت: دروغ گفتند که صدام سلاح اتمی دارد و برای نابودی آن‌ها به عراق می‌رویم، در حالی که اساساً چنین خبری نبود. اگر هم سلاحی وجود داشت، آن‌ها نتوانستند آن را کشف کنند و از بین ببرند.
در واقع، آمریکا از این بهانه استفاده کرد تا بر منابع انرژی فوق‌العاده غنی این منطقه مسلط شود و همین کار را نیز انجام داد. تولیت مجتمع حوزوی امام رضا (ع) ادامه داد: آمریکا نفت عراق را در اختیار گرفت و هنوز هم نفت این کشور در دست آن‌هاست.
خودشان نفت را می‌فروشند، تعیین می‌کنند به چه میزان و به کجا فروخته شود، پول آن را وارد خزانه‌داری خود می‌کنند و سپس به‌صورت قطره‌چکانی اعلام می‌کنند چه میزان از آن را برای خرید فلان نیاز در اختیار عراق قرار می‌دهند. حتی اگر عراقی‌ها اندکی در برابر آن‌ها موضع بگیرند، تهدید می‌کنند که دیگر پولی در اختیارشان قرار نخواهند داد.
رشاد این وضعیت را مظهر خفت آمریکا دانست و گفت: این همان خفتی است که آمریکا اکنون تحمل می‌کند؛ قدرتی که با تمام یال و کوپال، طمطراق و تشریفات وارد منطقه شد، امروز با ذلت از عراق خارج و یا اخراج می‌شود. او با اشاره به تناقض میان ادعاهای قدرت‌طلبانه آمریکا و واقعیت‌های میدانی خاطرنشان کرد: آمریکا در اوج ادعای ابرقدرتی، درحالی که چندین کشور را تهدید می‌کند و می‌گوید می‌آیم و اشغال می‌کنم، نخستین اقدام خود را علیه ایران انجام داد، اما نتوانست به اهدافش برسد.
رییس شورای حوزه علمیه استان تهران افزود: آمریکا در همین اوج ادعا، در حال تخلیه منطقه دیگری است که پیش‌تر آن را اشغال کرده بود. اگر قدرت اشغال کردن دارد، چرا نمی‌تواند سرزمینی را که اشغال کرده، حفظ کند؟
واقعیت این است که نتوانست آن را نگه دارد. رشاد در پاسخ به این پرسش که آمریکا در برابر چه نیرویی نتوانست حضور خود را در عراق حفظ کند، گفت: آمریکا نه در برابر دولت عراق، به‌ویژه دولت و نخست‌وزیر فعلی این کشور، و حتی نه در برابر ارتش کنونی عراق، بلکه در برابر مقاومت حشدالشعبی این خفت را تجربه کرد.
رییس شورای حوزه علمیه استان تهران تصریح کرد: آمریکایی‌ها در برابرجبهه مقاومت عراق شکست خوردند و مجبور شدند و ناچارند منطقه را تخلیه کنند. او با اشاره به این مسئله آن را عبرتی بزرگ‌تر برای آمریکا و کشورهای منطقه دانست و گفت: این رخداد باید هم برای آمریکا عبرت باشد؛ هرچند بعید است عبرت بگیرد؛ زیرا دیگر نمی‌تواند مانند گذشته بر ملت‌های جهان زور بگوید.
همچنین شیوخ، امیران، سلاطین و عناصر سرسپرده، وابسته و دلبسته به غرب در حاشیه خلیج فارس نیز باید از این تحولات درس بگیرند. تولیت مجتمع حوزوی امام رضا (ع) افزود: این کشورهایی که به ظاهر نام کشور بر خود دارند، باید بدانند که در پناه آمریکا امنیت حاصل نمی‌شود.
آمریکا ۲۲ سال در عراق ماند، اما حاصل حضورش غارت نفت و برجای گذاشتن ۲۰۰ هزار تا ۵۰۰ هزار کشته بود. این است نتیجه امنیتی که آمریکا برای کشورهای منطقه به ارمغان می‌آورد.
رشاد ابراز امیدواری کرد که کشورهای منطقه این واقعیت را درک کرده و از آن عبرت گرفته باشند. او در ادامه با اشاره به مجموعه گروه‌های مقاومت عراق و پیوند آن‌ها با جریان مقاومت در منطقه و جهان اظهار کرد: قدرت مقاومت عراق متشکل از چندین گروه است که می‌توان از مجموع آن‌ها به‌عنوان یک جبهه یاد کرد؛ جبهه‌ای که عبارت از مجموع جریان‌های مقاومت در منطقه و حتی در مقیاس جهانی است و امروز متحد و منسجم هستند.
رییس شورای حوزه علمیه استان تهران با تأکید بر اینکه پیروزی با تکیه صرف بر سلاح یا مذاکره به دست نمی‌آید، اظهار کرد: تخلیه عراق از سوی آمریکا با مذاکره به دست نیامد و با کوتاه‌آمدن، تسلیم شدن و سازش کردن نیز حاصل نشد، بلکه این مقاومت بود که آمریکا را وادار به خروج کرد. رشاد افزود: تعدادی از گروه‌های متدین، مؤمن، مجاهد و عازم، که فاقد هرگونه سلاح عمده، راهبردی و استراتژیک بودند، در برابر ابرقدرتی که خود را قدرت برتر کره زمین می‌داند، ایستادند و همین جمع مؤمن و متدین با مقاومت خود آمریکا را از کشورشان اخراج کردند.
او با اشاره به ضرورت عبرت گرفتن برخی مسئولان کشور از این تجربه تأکید کرد: این بخش از تحولات عراق باید برای برخی مسئولان ما نیز عبرت باشد تا این‌همه بر مذاکره و گفت‌وگو تکیه نکنند و بر طبل آن نکوبند. رییس شورای حوزه علمیه استان تهران ادامه داد: ما نمی‌گوییم مذاکره مطلقاً ممنوع است، اما نباید به آن دل بست.
مذاکره واقعاً دوسویه نیست و مفاعله به شمار نمی‌آید، بلکه یک طرف می‌خواهد اراده خود را بر طرف دیگر تحمیل کند و این واقعیت قضیه است. رشاد گفت: هنگامی که شما پشت میز مذاکره می‌نشینید و تصور می‌کنید که طرف مقابل نیز شما را به‌عنوان یک طرف مستقل و هم‌تراز به رسمیت می‌شناسد، در حالی که او اساساً شما را طرف حساب خود نمی‌داند، نمی‌توان به نتیجه آن دل بست.
او با اشاره به سابقه نقض تعهدات و پیمان‌های آمریکا این پرسش را مطرح کرد که چند بار باید آن‌ها تعهدات و میثاق‌نامه‌های خود را نقض کنند، آیا حتی یک بار به عهد خود وفا کرده‌اند؟ و در ادامه بیان کرد: از پیش از پیروزی انقلاب و عهدنامه مربوط به لانه جاسوسی و توافق الجزایر گرفته تا آخرین تجربه‌ای که امسال داشتیم، همواره با عهدشکنی مواجه بوده‌ایم.
آیا جز این است که هر بار مذاکره کردید و چه‌بسا تصور کردید به تفاهم رسیده‌اید و توافقی به نفع خودتان حاصل کرده‌اید، در نهایت مشاهده کردید که طرف مقابل به عهد خود وفا نکرده است؟ رشاد با تأکید بر اینکه مسئله اصلی صرفاً مفاد توافق‌نامه‌ها نیست، اظهار کرد: مسئله این نیست که آیا آنچه بر سر آن تفاهم می‌شود، تماماً به نفع ماست یا خیر.
ممکن است روی کاغذ به نظر برسد که چهار بند به نفع طرف مقابل و ۱۰ بند به نفع ماست، اما مسئله اینجاست که طرف مقابل آن کاغذ را به همان معنایی که ما تصور می‌کنیم، قبول ندارد. رییس شورای حوزه علمیه استان تهران با اشاره به بی‌اعتباری تعهدات کاغذی از نگاه آمریکا افزود: همان کسی که درباره تفاهم و توافق‌نامه سخن می‌گفت و تصور می‌شد تعهدات روی کاغذ برای او اعتبار دارد، با این واقعیت مواجه شد که فردی مانند ترامپ می‌گوید آن را پاره می‌کنم و ارزش کاغذ هم ندارد.
شگفت آنکه این بار نیز همین شخص آمد، توافق را پاره کرد و کنار انداخت. رشاد با طرح این پرسش که اساساً کدام تفاهم‌نامه باقی مانده است، اظهار کرد: مگر تفاهم، امری دوطرفه نیست؟
تفاهم صرفاً تفهیم یک‌طرفه نیست، بلکه تفاهم است. اگر واقعاً تفاهمی صورت گرفته باشد، طرف مقابل نیز باید طرف خود را به رسمیت بشناسد و خود را در برابر آن متعهد بداند.
او با انتقاد از تکرار تعبیر تفاهم‌نامه در ادبیات برخی مسئولان بیان کرد: وقتی طرف مقابل تعهدی را نمی‌پذیرد، دیگر تفاهمی وجود ندارد. کدام تفاهم‌نامه؟
برخی دیپلمات‌های ما همچنان از تفاهم‌نامه سخن می‌گویند، در حالی که تفاهم‌نامه‌ای باقی نمانده است. کدام تفاهم‌نامه و کدام بندهای آن؟
اینکه بند اول چه شد، بند دوم چه شد، بند سوم و چهارم چه شد، در حالی مطرح می‌شود که اساساً تفاهمی وجود ندارد. رشاد معتقد است: اکنون چیزی به نام تفاهم‌نامه وجود ندارد و مسئولان باید با توجه به این مبنا عمل کنند و دوباره از تفاهم‌نامه و موضوعاتی که اساساً در تفاهم نیامده است، سخن نگویند.
آیت‌الله رشاد در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به برخی دیدگاه‌ها درباره کنار گذاشتن فناوری هسته‌ای برای جلوگیری از جنگ اظهار کرد: در گوشه و کنار شنیده می‌شود که برخی می‌گویند اگر مسئله هسته‌ای سلاح است و بهانه‌ای برای جنگ شده، ما که نمی‌خواهیم بجنگیم، پس آن را واگذار کنیم و کنار بگذاریم. رییس شورای حوزه علمیه استان تهران با تأکید بر ضرورت شناخت اهمیت واقعی فناوری هسته‌ای گفت: آیا واقعاً برخی متوجه نیستند که هسته‌ای یعنی چه؟
فناوری هسته‌ای صرفاً سلاح نیست. سلاح پیچیده ما ایمان ماست و ممکن است گفته شود که به سلاح هسته‌ای نیاز نداریم، اما فناوری هسته‌ای موضوع دیگری است.
تولیت مجتمع حوزوی امام رضا (ع) افزود: امروز فناوری هسته‌ای یعنی کشاورزی، صنعت، دارو و درمان و فناوری. هسته‌ای امروز نماد، نمود، قله و چکاد پیشرفت هر کشور و تمدنی در جهان است.
او ادامه داد: امروزه دنیا به دو بخش تقسیم شده است؛ کشورهای دارای فناوری هسته‌ای و کشورهایی که از این فناوری برخوردار نیستند و برخورداری از این فناوری، ملاک پیشرفتگی محسوب می‌شود. این رمز پیشرفت است.
آیت‌الله رشاد با اشاره به مخالفت دشمنان با پیشرفت علمی و فناوری جمهوری اسلامی ایران خاطرنشان کرد: آن‌ها پیشرفت ما را نمی‌خواهند و نمی‌خواهند ما پیشرفت کنیم. دشمن به‌خوبی می‌داند که چه می‌کند.
او با انتقاد از برخی مواضع در داخل کشور افزود: برخی از دوستان نیز باید بدانند که چه باید بکنند؛ اگر شناخت و درک دشمن را داشتند، همان‌گونه که دشمن محکم در مسیر اهداف خود ایستاده است، آن‌ها نیز در این جبهه و به نفع کشور محکم می‌ایستادند. رشاد در ادامه با ابراز خرسندی از خروج آمریکا از عراق اظهار کرد: در هر حال، بسیار خوشحالیم که آمریکا در اوج غرور، خودفریفتگی و ادعاهای دهان‌پرکن و جهان‌پرکن خود، امروز با خفت از منطقه خارج می‌شود.
او این رخداد را سرآغاز خروج آمریکا از منطقه غرب آسیا دانست و گفت: این سرآغاز خروج آمریکا از غرب آسیاست و امیدواریم این روند در دیگر مناطق اشغالی جهان نیز ادامه پیدا کند. رشاد افزود: ان‌شاءالله در آینده شاهد خواهیم بود که همان‌گونه که امروز پایگاه نظامی آمریکا از کار افتاده و هیچ نفعی برای این کشور ندارد و اجازه نخواهیم داد آن را دوباره بازسازی کند، آمریکا ناچار خواهد شد کل منطقه را ترک کند؛ زیرا دیگر در این منطقه امنیتی ندارد.
رییس شورای حوزه علمیه استان تهران خاطرنشان کرد: آن قدرتی که به بهانه تأمین امنیت منطقه وارد شد، اکنون خود در ناامنی به سر می‌برد و باید برای دفاع از خودش تلاش کند. آیت‌الله رشاد ابراز امیدواری کرد که خروج آمریکا از عراق، پایان اشغال این کشور و سرآغاز آزادی و استقلال منطقه باشد.
