نشانههای یک دبیر طراز جشنواره فیلم فجر را باید از پای کار وطن بودن درشرایط جنگی تا مشرف بر تولیدات سال دانست.
به گزارش خبرگزاری ۶۰ثانیه، سه ماه تا برگزاری جشنواره فیلم فجر، به‌عنوان مهم‌ترین رویداد فرهنگی و هنری کشور، باقی مانده است؛ اما متأسفانه هنوز نام دبیر این دوره اعلام نشده است؛ موضوعی که آن را می‌توان یکی از ضعف‌های جدی این دوره دانست. در شرایطی که دبیر جشنواره باید از چند ماه قبل کار خود را آغاز کرده باشد، با فاصله سه ماه تا برگزاری این رویداد، هنوز حتی مشخص نیست چه کسی سکان دبیری آن را بر عهده خواهد گرفت.
در این میان، نام سه نفر در رسانه‌ها به‌عنوان گزینه‌های دبیری جشنواره فیلم فجر مطرح شده است: منوچهر شاهسواری، محمدمهدی طباطبایی‌نژاد و بهروز شعیبی.
اما چه کسی برای دبیری جشنواره فیلم فجر مناسب‌تر است؟ در ادامه، مهم‌ترین مؤلفه‌هایی را بررسی می‌کنیم که دبیر این جشنواره، به‌ویژه با توجه به پشت سر گذاشتن جنگ‌های دوم و سوم و احتمال وقوع نبردی دیگر در میانه سال، باید از آن‌ها برخوردار باشد.
اول؛ بی‌تفاوت نبودن نسبت به ایران و وطن
این مؤلفه، به‌ویژه در شرایط کنونی، اهمیت فراوانی دارد. جشنواره فیلم فجر در شرایط جنگی دبیری را می‌طلبد که نسبت به جنگ و اقدامات دشمن بی‌تفاوت باشد.
پذیرفتنی نیست که یک ماه از حمله دشمن گذشته باشد و تازه پس از آن، واکنشی را از سوی یک نامزد دبیری ببینیم. بدیهی است که دبیر یک جشنواره ملی از همان ابتدای وقوع حادثه‌ای مانند جنگ، همراه با مردم باشد و همدلی خود را با جامعه نشان دهد و اگر غیر این باشد جای سوال است.
سینمای ایران که همواره بر مسائل ملی و وطنی تأکید داشته و فیلم‌های ملّی-میهنی فراوانی داشته‌ایم و داریم، دوست دارد که دبیر پای کار وطن داشته باشد.
دبیری جشنواره فیلم فجر صرفاً یک مسئولیت صنفی و درون‌سینمایی نیست؛ بلکه مسئولیتی ملّی است. این رویداد هر ساله مورد توجه بخش گسترده‌ای از مردم و علاقه‌مندان به فرهنگ و سینما قرار دارد.
از همین رو، نگاهی ملّی و ایرانی برای دبیر ضروری است؛ نگاهی که نه‌فقط در شیوه برگزاری جشنواره، بلکه در نگرش، مواضع و شخصیت حرفه‌ای او نیز نمود پیدا کند.
دوم؛ اشراف بر تولید و پیش تولیدات روز و پیگیری برای حضور حداکثری
دبیری جشنواره به این معنا نیست که دبیر صرفاً منتظر بماند تا فیلم‌ها به دبیرخانه برسند؛ بلکه رفتن به سراغ فیلم‌ها و کارگردانان وظیفه او است، با آن‌ها رایزنی و تعامل کند و برای حضور بهترین آثار در جشنواره تلاش کند.
چنین رویکردی جز با اطلاع داشتن از مسیر تولیدات سال و جریان تولید ممکن نیست. دبیری موفق است که برای پیشبرد امور پیش‌قدم شود و صرفاً به انجام وظایف اداری و روزمره بسنده نکند.
البته با توجه به فاصله کوتاه باقی‌مانده تا جشنواره، این پرسش نیز مطرح است که دبیر آینده تا چه اندازه فرصت خواهد داشت چنین رویکردی را در عمل پیاده کند و چه اقداماتی می‌تواند برای ارتقای کیفیت این دوره انجام دهد.
سوم؛ حس علقه و عرق به جشنواره
دبیر جشنواره فیلم فجر در شرایط دشوار سیاسی و اجتماعی، احساس تعلق و تعهد خود به این رویداد را نباید از دست بدهد و چنین القا کند که تحت فشار قرار دارد و از برگزاری جشنواره در این شرایط ناراحت یا شرمنده است؛ بلکه بهتر آن است که با صدای بلند، برگزاری جشنواره را افتخاری بزرگ و وظیفه‌ای سنگین در قبال فرهنگ و هنر کشور بداند؛ مسئولیتی که می‌تواند برگ زرینی در کارنامه حرفه‌ای و حتی شخصی او باشد.
وجود چنین نگاهی قطعاً به برگزاری باشکوه‌تر و بهتر جشنواره کمک می‌کند؛ چراکه دبیر واقعی کسی است که جشنواره را خانه حقیقی خود بداند، نه مسئولیتی موقت و کوتاه‌مدت.
سال گذشته، اگرچه برگزاری جشنواره قابل تقدیر بود اما بیشتر نشست‌های آن بدون حضور بازیگران و عوامل فیلم‌ها و صرفاً با حضور کارگردان و تهیه‌کننده برگزار شد. برخی فیلم‌ها نیز اساساً نشست خبری نداشتند.
اینجاست که نقش دبیر به‌عنوان متولی اصلی جشنواره نمایان می‌شود. بی‌تفاوتی نسبت به چنین مسائلی و نداشتن واکنش مناسب در قبال آن‌ها، در شأن دبیر جشنواره نیست.
دبیر واقعی کسی است که بتواند با مدیریت شرایط، هماهنگی میان عوامل و ایجاد انگیزه، زمینه حضور مؤثرتر سینماگران را فراهم کند.
چهارم؛ همکاری دوسویه با رسانه‌ها
آیا می‌توان جشنواره فیلم فجر را بدون ارتباط مؤثر با رسانه‌ها تصور کرد؟ سال گذشته، جشنواره در اقدامی بی‌سابقه، روابط عمومی خود را حذف کرد و در نتیجه، یکی از حلقه‌های اصلی ارتباط میان جشنواره و رسانه‌ها از میان رفت.
این تصمیم به بخش رسانه‌ای جشنواره آسیب زد و از شور و نشاطی که پیش‌تر در فضای رسانه‌ای این رویداد وجود داشت، کاست.
در این میان، رسانه‌ها اکثراً مجبور بودند در گفت‌وگوهای خود درباره جشنواره، به‌جای ذکر نام دبیر، از تعابیری مانند «شنیده‌ها حاکی از آن است» یا «منبع آگاه» استفاده می‌کردند؛ چراکه دبیر تمایلی نداشت نامش در مصاحبه‌های خبری مطرح شود.
چنین وضعیتی نشان می‌دهد که ارتباط با رسانه‌ها امری حاشیه‌ای یا تشریفاتی تبدیل شود. رسانه‌ها بخش مهمی از چرخه برگزاری جشنواره‌اند و تعامل دوسویه با آن‌ها می‌تواند به اطلاع‌رسانی دقیق‌تر، افزایش شور و نشاط عمومی و انعکاس بهتر رویدادها کمک کند.
پاسخ‌گویی برای دبیر جشنواره جهت ایجاد ارتباطی شفاف، مستمر و سازنده با رسانه‌ها تلاش امر بدیهی است.
پنجم؛ برگزاری جشنواره بر مدار نظم و منطق اجرایی
جشنواره فیلم فجر سال‌هاست که از داشتن خانه‌ای ثابت و متولی غیردولتیِ پایدار محروم است. همین مسئله باعث شده است که هر سال، پیش از هر چیز، این پرسش‌ها مطرح شوند: جشنواره کجا برگزار خواهد شد؟
آیا مسیرهای دسترسی و حمل‌ونقل مناسب است؟ آیا جدول نمایش فیلم‌ها و نشست‌ها به‌درستی تنظیم شده است؟
تغییرات ناگهانی، بدون زمینه‌سازی قبلی و صرفاً بر اساس این استدلال که دبیر به نتیجه‌ای خاص رسیده است، می‌تواند به جشنواره و ساختار آن آسیب بزند و موجب آشفتگی در روند اجرا شود.
دبیر طراز کسی است که میان ضرورت اصلاح و حفظ نظم اجرایی تعادل برقرار کند. هر تغییری باید بر اساس منطق روشن، نیاز واقعی و بررسی پیامدهای آن انجام شود؛ نه اینکه تصمیم‌های یکباره و سلیقه‌ای، نظم برگزاری جشنواره را مختل کنند.
بازگشت جشنواره امسال بار دیگر بر مدار نظمی منطقی و قابل پیش‌بینی بسیار مهم است تا مخاطبان، سینماگران و رسانه‌ها بتوانند با اطمینان بیشتری در آن حضور پیدا کنند.
جشنواره‌ای شاید برای شرایط دشوار
جشنواره فیلم فجر امسال ممکن است هم‌زمان با شرایط جنگی برگزار شود؛ از این رو، برای سینمای ایران مطلوب است دبیر جشنواره فردی باشد که توانایی مدیریت در هر وضعیتی را داشته باشد؛ کسی که بتواند خود را برای مواجهه با حوادث پیش‌بینی‌نشده آماده کند و در عین حال، انسجام و نظم جشنواره را حفظ کند.
جشنواره فیلم فجر به مدیری نیاز دارد که با برخورداری از روحیه‌ای فعال، نگاهی ملی، تعهد به این رویداد و ارتباطی سازنده با رسانه‌ها، بتواند با همراهی عموم اهالی فرهنگ و هنر، زمینه برگزاری جشنواره‌ای منسجم و بانشاط را فراهم کند؛ جشنواره‌ای که در هر شرایطی، پیوند خود را با مردم و سینمای ایران حفظ کند.
ایوب آقاخانی، دبیر چهلوپنجمین جشنواره تئاتر فجر، با اشاره به تئاترهای لاکچری، دستمزدهای نجومی، اختلاف نسخه بازبینی و اجرای «تهران، پاریس، تهران» و اهمیت جشنواره، بر گردش سالم سرمایه، اثرگذاری فرهنگی، صبوری با خطاهای تئاتری و ادامه فعالیت هنری هم‌زمان با مسئولیت جشنواره تأکید کرد.
مدیرعامل کانون پرورش فکری از تمایل به حضور فیلم سینمایی «غذای نیمروز» مجید مجیدی در جشنواره فجر امسال گفت.
جشنواره فیلم فجر کارش را یک‌نفره شروع کرد!
