«ما عدد نیستیم»؛ طغیانی علیه روایت تک‌بعدی جهان از غزه

کتاب «ما عدد نیستیم» با گردآوری روایت‌های شاهدان عینی از غزه، پاسخی کوبنده به نگاه تک‌بعدی جهان نسبت به رنج مردم این باریکه است و اثری خواندنی اما ضروری به شمار می‌رود.

در سال 2014، احمد الناوق، روزنامه‌نگار فلسطینی مستقر در لندن که 21 تن از اعضای خانواده‌اش را در جنایات رژیم صهیونیستی در غزه از دست داده بود، با هدف آگاه‌سازی جامعه بین‌الملل از رنج تحمیل شده بر مردم غزه، وب‌سایتی با عنوان «ما عدد نیستیم» (We Are Not Numbers) راه‌اندازی کرد. هدف او، بازتاب دادن سرگذشت تلخ شهروندان این باریکه بود.

در این مسیر، پم بیلی، روزنامه‌نگار آمریکایی، یاری‌رسان احمد الناوق بود. بیلی برای نخستین بار در سال 2009 در قالب هیئت نمایندگی زنان به غزه سفر کرد و این سفر، آغازگر سفرهای متعدد او شد. پم به مردم و فرهنگ غزه علاقه‌مند شد و به جای اقامت در هتل‌های امن، در خانه‌های مردم محلی ساکن می‌شد. او در سال 2016 توسط اسرائیل اخراج و برای همیشه از بازگشت به غزه منع شد.

احمد و بیلی با همکاری «رفعت العریر»، نویسنده، شاعر و فعال برجسته فلسطینی که در حملات اسرائیل در دسامبر 2023 به شهادت رسید، در طول 10 سال، بیش از 380 جوان فلسطینی را در زمینه نگارش روایت‌هایشان از غزه به زبان انگلیسی آموزش دادند تا صداهای متنوعی از غزه منعکس شود.

به این ترتیب، بین سال‌های 2015 تا 2024، بیش از 1300 داستان به زبان انگلیسی در وب‌سایت «ما عدد نیستیم» منتشر شد. در نهایت، در سال 2024 و در بحبوحه نسل‌کشی تازه اسرائیل در غزه، این روایت‌های شاهدان عینی در قالب یک کتاب گردآوری شد. این روایت‌ها صرفاً تأملاتی در مورد اشغال غزه نیستند، بلکه ثبت خاطرات، خانواده، تبعید، دوستی، مقاومت و امید هستند. این کتاب با استقبال قابل توجه جهانی مواجه شد و توسط انتشارات مختلف در سراسر جهان به زبان‌های گوناگون منتشر شد.

نسخه اروپایی این کتاب توسط هاچینسون هاینمن، ناشر ادبی انتشارات پنگوئن بریتانیا، منتشر شده است. نسخه آمریکای شمالی توسط انتشارات اینترلینک و نسخه‌های ژاپنی، ایتالیایی، عربی و فرانسوی نیز روانه بازار نشر شده‌اند. علاوه بر این، انتشارات پنگوئن نسخه سعودی کتاب را نیز منتشر کرده است.

به باور منتقدان، «ما عدد نیستیم» صرفاً یک کتاب نیست، بلکه تصویری واقعی و بدون فیلتر از غزه است که به قلم کسانی نوشته شده که هر روز آن را زندگی می‌کنند. کتابی که نشان می‌دهد آرمان عدالت‌خواهی برای فلسطین به هیچ وجه قابل نادیده گرفتن نیست.

«ما عدد نیستیم» صدای جوانان غزه را از پشت دیوارهای بزرگ‌ترین زندان روباز جهان، که پس از 2024 به کشتارگاه بدل شد، به گوش می‌رساند. این 75 جستار و شعر، افکار، داستان‌ها و احساساتی را در بر می‌گیرند که از تأملات جهانی تا اندیشیدن به جنبه‌های کوچک و روزمره زندگی و رویاهای خاص نویسندگان را شامل می‌شود؛ رویاهایی مربوط به پیش، حین و پس از تمام حملات مرگبار اسرائیل که از 7 اکتبر 2023 آغاز شده است.

این کتاب، داستان جوانانی از غزه است که تحت اشغال و محاصره اسرائیل متولد شده‌اند. آن‌ها کسانی هستند که رنج‌ها و فقدان‌های وصف‌ناپذیری را تاب آورده‌اند و همچنان مبارزه می‌کنند تا نه به عنوان یک «عدد»، بلکه به عنوان انسان‌هایی با امیدها، رویاها و زندگی‌هایی ارزشمند شناخته شوند.

«ما عدد نیستیم» طغیانی علیه روایت تک‌بعدی و نگاهی ژرف و چندوجهی به نوار غزه است که در محاصره قرار دارد؛ جایی که میلیون‌ها انسان همچنان با نسل‌کشی تحمیل‌شده از سوی رژیم اسرائیل دست‌به‌گریبان هستند. این کتاب، روایت‌هایی از زندگی در بزرگترین زندان روباز جهان را ارائه می‌دهد. نمونه‌ای بارز از این وضعیت را می‌توان در داستان علی ابوشیخ با عنوان «وقتی دریا به دریاچه بدل می‌شود: زندان…» یافت.

منبع: تسنیم