ایران پیشگام مبارزه با ضایعات یک میلیارد تنی غذای جهان؛ نگاهی به سند ملی دانش‌بنیان امنیت غذایی

معاون وزیر جهاد کشاورزی در نشست وزرای کشاورزی ترکیه اعلام کرد: سالانه حدود یک میلیارد تن ضایعات در زنجیره کشاورزی و غذای جهان تولید می‌شود و ایران با جدیت در پی کاهش این آمار از طریق سند ملی دانش‌بنیان است.

اکبر فتحی، معاون برنامه‌ریزی و اقتصادی وزیر جهاد کشاورزی، به نمایندگی از جمهوری اسلامی ایران در نشست عالی وزرای کشاورزی و جنگلداری در ترکیه حضور یافت. این نشست که با محوریت «کاهش ضایعات پس از برداشت محصول و افزایش بهره‌وری در زنجیره تأمین» با حضور 20 وزیر و مقامات ارشد سازمان‌های مرتبط برگزار شد، فرصتی مغتنم برای بررسی راهکارهای مشترک در مقابله با تلفات محصولات کشاورزی و ارتقای کارایی زنجیره تأمین در سطح منطقه بود.

فتحی در این نشست ضمن قدردانی از میزبانی شایسته دولت و مردم ترکیه، بر اهمیت توسعه همکاری‌های منطقه‌ای، تعامل سازنده و تقویت صلح و توسعه پایدار تأکید کرد و گفت: در دنیای امروز، همکاری میان کشورها نه یک انتخاب، بلکه ضرورتی اجتناب‌ناپذیر برای مواجهه با چالش‌های مشترک است. وی با اشاره به چالش‌های پیچیده منطقه از جمله تنش‌های ژئوپلیتیکی، بی‌ثباتی زنجیره‌های تأمین، تغییرات اقلیمی و افزایش هزینه دسترسی به غذا، خاطرنشان کرد این شرایط، تحقق اهداف توسعه پایدار به‌ویژه تولید و مصرف مسئولانه و کاهش ضایعات غذایی را با دشواری‌های جدی روبرو کرده است.

معاون وزیر جهاد کشاورزی آماری تکان‌دهنده را بیان کرد: سالانه حدود یک میلیارد تن ضایعات در زنجیره کشاورزی و غذا در جهان تولید می‌شود که این مسئله به معنای هدررفت منابع، از دست رفتن درآمد تولیدکنندگان و تشدید تغییرات اقلیمی است. وی با استناد به برآورد سازمان خواربار و کشاورزی ملل متحد (فائو) مبنی بر از بین رفتن 13 درصد مواد غذایی تولیدشده در جهان در مرحله پس از برداشت تا پیش از رسیدن به بازار، تصریح کرد: جمهوری اسلامی ایران با اتکا به «سند ملی دانش‌بنیان امنیت غذایی»، مصمم است تا سال 2032 میزان ضایعات و تلفات محصولات کشاورزی و غذایی را به نصف کاهش دهد.

در همین راستا، طرح ملی کاهش ریزش و تلفات گندم در زمان برداشت با استفاده از انواع کمباین در حال اجراست. فتحی تأکید کرد که هر یک درصد کاهش ریزش در این محصول، به معنای در اختیار داشتن 140 هزار تن گندم بیشتر خواهد بود. وی همچنین بر ضرورت به‌کارگیری فناوری‌های نوین نظیر اینترنت اشیا، حسگرها، پوشش‌های نانویی، توسعه زنجیره سرد و استفاده از فناوری بلاک‌چین برای مدیریت تقاضا و موجودی تأکید کرد و آمادگی ایران را برای تبادل دانش فنی، برگزاری نشست‌های علمی و سرمایه‌گذاری مشترک در تولید تجهیزات برداشت و بسته‌بندی اعلام نمود.

فتحی به اقدامات صورت‌گرفته در داخل کشور نیز اشاره کرد و گفت: اقدامات ایران در حوزه کاهش ضایعات عمدتاً بر توسعه زیرساخت‌های نگهداری و ذخیره‌سازی محصولات کشاورزی، از جمله احداث و نوسازی سردخانه‌ها و سیلوها، بهبود زنجیره تأمین و توزیع، اجرای پژوهش‌های دانشگاهی و توسعه نوآوری‌های فناورانه در حوزه نگهداری و بسته‌بندی متمرکز بوده است.

معاون برنامه‌ریزی و اقتصادی وزارت جهاد کشاورزی در پایان با اذعان به اینکه این اقدامات در برخی بخش‌ها موجب کاهش تلفات پس از برداشت و بهبود کارایی زنجیره تأمین شده است، افزود: برای رسیدن به وضعیت ایده‌آل و مطلوب، همچنان راه درازی در پیش داریم که نیازمند همکاری‌های گسترده‌تر و علمی است.