قطر اعلام کرده است که پس از بازگشایی تنگه هرمز، ظرفیت تولید LNG خود را تا ۸۰ درصد احیا خواهد کرد، اما ۱۷ درصد از ظرفیت تولید این کشور به دلیل آسیب دیدن تأسیسات راس لفان، برای سالها از دسترس خارج خواهد شد.
در حالی که بازارهای جهانی انرژی از بازگشایی تنگه هرمز و کاهش تنشهای ژئوپلیتیک استقبال کردهاند، ارزیابیها نشان میدهد صنعت گاز طبیعی مایع (LNG) قطر همچنان با تبعات جنگ اخیر روبهرو است و بازگشت کامل ظرفیت صادراتی این کشور در کوتاهمدت امکانپذیر نخواهد بود.
بر اساس اطلاعات منتشرشده، قطر به مشتریان خود اعلام کرده است که پس از بازگشایی تنگه هرمز، ظرف یک ماه آینده حدود ۵۰ درصد ظرفیت تولید LNG خود را احیا خواهد کرد و این رقم طی دو ماه به حدود ۸۰ درصد خواهد رسید.
اگرچه این خبر از منظر کاهش نگرانیها درباره عرضه گاز طبیعی مایع به بازارهای جهانی مثبت ارزیابی میشود، اما کارشناسان معتقدند بازگشت تولید به سطح ۸۰ درصد به معنای پایان بحران نیست؛ چرا که بخش مهمی از ظرفیت تولیدی قطر در نتیجه آسیبهای وارد شده به تأسیسات راهبردی «راس لفان» از دست رفته است.
برآوردها نشان میدهد حملات صورتگرفته به این مجموعه موجب خروج دو واحد کامل مایعسازی گاز از مدار شده که معادل حدود ۱۷ درصد از کل ظرفیت تولید LNG قطر است. این میزان برابر با حدود ۱۲.۸ میلیون تن در سال ظرفیت تولید گاز طبیعی مایع است که احتمالاً برای حداقل ۳ تا ۵ سال آینده قابل بازیابی نخواهد بود.
پیش از وقوع جنگ، قطر یکی از مهمترین بازیگران بازار جهانی LNG محسوب میشد و حدود یکپنجم تجارت جهانی این محصول را تأمین میکرد. از این رو هرگونه اختلال در صادرات این کشور به سرعت بر بازارهای انرژی اروپا و آسیا اثرگذار است.
در هفتههای گذشته و همزمان با اختلال در فعالیت تأسیسات راس لفان، قیمت گاز در اروپا بین ۴۰ تا ۵۰ درصد افزایش یافت و بسیاری از خریداران آسیایی نیز برای تأمین محمولههای جایگزین با چالش مواجه شدند.
کارشناسان انرژی معتقدند اگرچه بازگشت تدریجی صادرات قطر میتواند از شدت جهشهای کوتاهمدت قیمتها بکاهد، اما کاهش ساختاری ظرفیت تولید این کشور پیامدهای بلندمدتی برای بازار جهانی گاز خواهد داشت.
به گفته تحلیلگران، تقاضای جهانی LNG همچنان در سطوح پیشین قرار دارد و کاهش ۱۷ درصدی ظرفیت صادراتی قطر به این معناست که بخشی از عرضه مورد نیاز بازار باید از سوی سایر تولیدکنندگان تأمین شود. در غیر این صورت، شکاف میان عرضه و تقاضا میتواند موجب حفظ قیمتها در سطوح بالاتر از گذشته شود.
این شرایط بهویژه برای کشورهای اروپایی و آسیایی که وابستگی بالایی به واردات LNG دارند، اهمیت زیادی دارد. از نگاه فعالان بازار، حتی در صورت عادی شدن تردد کشتیها در تنگه هرمز، بازار جهانی گاز با محدودیت عرضهای مواجه خواهد بود که میتواند برای چند سال آینده بر روند قیمتها اثرگذار باقی بماند.
بر همین اساس، بسیاری از تحلیلگران معتقدند بازگشایی تنگه هرمز و بازگشت بخشی از ظرفیت صادراتی قطر، اگرچه از بروز بحران فوری در بازار انرژی جلوگیری میکند، اما به معنای بازگشت بازار LNG به شرایط پیش از جنگ نیست و قیمت گاز طبیعی احتمالاً وارد دورهای از ثبات در سطوح بالاتر خواهد شد.
