مجله آمریکایی فورچون با هشدار نسبت به وقوع موج دوم بحران انرژی، از احتمال کمبود عرضه نفت و پیامدهای خطرناک آن برای اقتصاد جهانی خبر داد.
جهان در آستانه یک بحران انرژی دیگر قرار دارد. مجله فورچون با انتشار گزارشی هشدار داد که با وجود قیمت ۱۰۰ دلاری نفت، دنیا با کمبود واقعی عرضه مواجه است و خوشبینی کاذب معاملهگران نسبت به پایان زودهنگام جنگ، میتواند به تشدید این بحران دامن بزند.
این گزارش به نکات کلیدی زیر اشاره دارد:
۱. کاهش بیسابقه ذخایر جهانی: ذخایر نفت جهان به پایینترین سطح در ۸ سال اخیر رسیده است و پیشبینی میشود تا پایان ماه می، تنها برای ۹۸ روز تقاضای جهانی کفایت کند. پس از گذشت بیش از ۷۰ روز از بسته شدن تنگه هرمز، بازار با کمبود فیزیکی بیش از یک میلیارد بشکه نفت مواجه شده است. این کمبود، برخلاف بحران اوکراین، با تغییر مسیر کشتیها جبران نمیشود، زیرا نفت اصلاً از منطقه خارج نمیشود.
۲. شکاف میان قیمت بازار و واقعیت: کارشناسان معتقدند بازار دچار «خود رضایتمندی» شده است. در حالی که قیمتها حول ۱۰۰ دلار نوسان میکنند، تحلیلگران گلدمن ساکس و جیپیمورگان هشدار میدهند اگر تنگه هرمز تا پایان ژوئن بسته بماند، قیمتها به راحتی از ۱۵۰ دلار عبور خواهد کرد. بازار فعلی بر اساس «آرزو» برای صلح قیمتگذاری شده، نه بر اساس «واقعیت» انبارها.
۳. نزدیک شدن به نقطه بیبازگشت: از ۸.۴ میلیارد بشکه نفت ذخیره شده در جهان، تنها ۸۰۰ میلیون بشکه آن واقعاً «قابل استفاده» است و مابقی برای پر نگه داشتن لولهها و حداقلهای عملیاتی قفل شده است. دولتها تاکنون ۲۸۰ میلیون بشکه از ذخایر استراتژیک خود را برای مهار شوک آزاد کردهاند، اما این ذخایر رو به اتمام است و سیستم بهزودی دچار تنش عملیاتی شدید خواهد شد.
۴. نابودی تقاضا و ریاضت انرژی در آسیا: برخی معاملهگران روی «نابودی تقاضا» حساب کردهاند؛ یعنی قیمتهای بالا باعث تغییر رفتار مصرفکنندگان شده است. فیلیپین هفته کاری را ۴ روزه کرده، تایلند قوانین سختگیرانهای برای استفاده از لباسهای خنک و تنظیم دمای کولرها وضع کرده و مودی در هند از شهروندان خواسته سفرهای خارجی را لغو کرده و از خانه کار کنند.
۵. موج دوم بحران: رکود، سقوط ارز و گرسنگی: تحلیلگران هشدار میدهند که شوکهای ثانویه در راه است. ارزهای ضعیف آسیا مانند روپیه هند و پزو فیلیپین به پایینترین سطح تاریخی رسیدهاند. خطر بزرگتر، بحران غذاست؛ با جهش قیمت گازوئیل و کود شیمیایی، کشاورزان در تایلند و ویتنام توان مالی برای کاشت فصل جدید را ندارند که این امر میتواند به قحطی و ناآرامی منجر شود.
۶. جمعبندی: گزارش فورچون تأکید میکند که تاریخ اقتصاد نشان داده هیچ گسست بزرگی در عرضه نفت بدون «رکود جهانی» پایان نیافته است. در حالی که بازارها به تیترهای خبریِ آتشبس دلخوش کردهاند، واقعیت فیزیکی انبارها نشان میدهد که جهان در یک چرخه تورمی خودتخریبگر گرفتار شده که فرجام آن سقوط ارزها و بحران معیشتی برای صدها میلیون نفر در آسیا خواهد بود.