یاوه‌گویی ترامپ درباره تنگه هرمز؛ واقعیت میدانی حاکی از بن‌بست!

در حالی که رئیس‌جمهور آمریکا مدعی بازگشایی تنگه هرمز است، واقعیت‌های عینی و ارزیابی کارشناسان صنعت کشتیرانی این ادعا را به چالش می‌کشد.

ادعاهای دونالد ترامپ مبنی بر «بازگشایی تنگه هرمز» با تردیدهای جدی فعالان صنعت کشتیرانی و کارشناسان دریایی مواجه شده است. رئیس‌جمهور آمریکا در حالی از آغاز حرکت نفتکش‌ها و پاکسازی مین‌ها سخن می‌گوید که داده‌های ردیابی کشتی‌ها و ارزیابی شرکت‌های بیمه و کشتیرانی تصویری کاملاً متفاوت را به نمایش می‌گذارند.

نکات کلیدی این ماجرا حاکی از آن است که:

۱. ادعای واهی ترامپ درباره بازگشایی تنگه هرمز: ترامپ روز دوشنبه اعلام کرد که بر اساس توافقی با ایران، تنگه هرمز دوباره باز شده و کشتی‌های حامل نفت در حال خروج از این آبراه هستند. او همچنین مدعی شد عملیات پاکسازی مین‌های دریایی آغاز شده و تا روز جمعه تردد به‌طور کامل عادی خواهد شد.

۲. تردید و بی‌اعتمادی صنعت کشتیرانی: مؤسسه بین‌المللی کشتیرانی BIMCO اعلام کرده که اظهارات آمریکا و ایران فاقد جزئیات کافی درباره زمان‌بندی، مسیرهای امن و سازوکار عبور کشتی‌هاست. این نهاد تأکید کرده که وضعیت امنیتی همچنان «پرخطر» و «بی‌ثبات» ارزیابی می‌شود و شرکت‌ها نباید فعلاً عبور از تنگه را عادی تلقی کنند.

۳. بن‌بست صدها کشتی در خلیج فارس: شرکت Kpler که تردد نفتکش‌ها را رصد می‌کند، اعلام کرده حدود ۲۲۰ نفتکش و نزدیک به ۵۰۰ کشتی تجاری همچنان در خلیج فارس گرفتار هستند و داده‌های موجود هیچ نشانه‌ای از آغاز حرکت گسترده آنها را نشان نمی‌دهد. به گفته تحلیلگران این شرکت، بازگشت به شرایط عادی ممکن است سه تا چهار ماه زمان ببرد.

۴. مشکل اصلی؛ نبود بیمه و تضمین امنیت: بسیاری از شرکت‌های بیمه دریایی هنوز حاضر به پوشش ریسک عبور کشتی‌ها از تنگه هرمز نیستند. بدون بیمه، مالکان کشتی‌ها نیز تمایلی به حرکت ندارند. کارشناسان این وضعیت را به یک «معمای مرغ و تخم‌مرغ» تشبیه کرده‌اند؛ کشتی‌ها منتظر تضمین امنیت هستند و بیمه‌گران نیز منتظر مشاهده عبور ایمن کشتی‌ها.

۵. ادعای عبور محدود نفت حتی در دوران بحران: برخی کارشناسان انرژی مدعی هستند حتی در اوج درگیری‌ها نیز بخشی از صادرات نفت از تنگه هرمز ادامه داشته است. برآوردها نشان می‌دهد روزانه بین صفر تا ۱۰ درصد حجم معمول صادرات نفت از این مسیر عبور می‌کرد؛ عاملی که مانع جهش شدیدتر قیمت نفت در بازارهای جهانی شد.

۶. جمع‌بندی: گرچه ترامپ از «باز شدن تنگه هرمز» سخن می‌گوید، اما واقعیت میدانی نشان می‌دهد بخش بزرگی از صنعت کشتیرانی هنوز این ادعا را نپذیرفته است. تا زمانی که مسیرهای امن مشخص نشود، بیمه‌گران پوشش کامل ارائه نکنند و نخستین کاروان‌های کشتی‌ها بدون حادثه از تنگه عبور نکنند، بازگشایی هرمز بیشتر یک اعلام سیاسی خواهد بود تا یک واقعیت عملیاتی.