حماسه وداع با امام شهید باید به جریان فرهنگی مستمر تبدیل شود

به گزارش خبرگزاری ۶۰ثانیه، حجت الاسلام والمسلمین محسن قمی، معاون ارتباطات بین‌الملل دفتر مقام معظم رهبری در آیین پایانی و تقدیر از برگزیدگان فراخوان حماسه وداع با عنوان از دل‌های داغدار تا قلم‌های ماندگار که با رونمایی از کتاب حماسه وداع همراه بود، بر ضرورت تبدیل احساس و شور ناشی از این حماسه به جریان فرهنگی و اجتماعی پایدار تأکید کرد. وی بیان کرد: اگر این حماسه در قالب ادبیات و هنر ثبت و بازآفرینی نشود، با گذشت زمان از حرارت آن کاسته خواهد شد و ممکن است بخشی از این رویداد از حافظه جامعه فاصله بگیرد.

معاون ارتباطات بین‌الملل دفتر مقام معظم رهبری افزود: آثار شاعران، نویسندگان و هنرمندان در قالب شعر، داستان، داستانک و دیگر گونه‌های ادبی و هنری ارزشمند است، اما این مسیر نباید به همین نقطه محدود شود و باید برای استمرار آن برنامه داشت. قمی تصریح کرد: نباید فقط به رهبر شهید نگاه کنیم، بلکه باید با رهبر شهید نیز نگاه کنیم و در کنار توجه به شخصیت و خاطره ایشان، افق دید، آرمان‌ها و اندیشه‌های او را مبنای حرکت فرهنگی قرار دهیم.

باید این آرمان‌ها را با استفاده از ظرفیت ادبیات و هنر برای نسل‌های آینده روایت و ماندگار کرد تا حماسه‌ای که در تشییع و وداع رقم خورد، به یک جریان فرهنگی مستمر تبدیل شود. عضو مجلس خبرگان رهبری با اشاره به جایگاه ادبیات در انتقال مفاهیم و برقراری ارتباط میان ملت‌ها بیان کرد: ادبیات و فرهنگ می‌تواند حتی در مهم‌ترین مناسبات سیاسی، زمینه‌ساز ارتباط عمیق میان ملت‌ها شود و مفاهیمی را منتقل کند که گاه از مسیرهای رسمی و سیاسی قابل انتقال نیست.

قمی با اشاره به نخستین دیدار ولادیمیر پوتین با رهبر انقلاب خاطرنشان کرد: در شرایطی که انتظار می‌رفت محور گفت‌وگو موضوعاتی همچون مبارزه با غرب، حذف دلار، مسائل اقتصادی و مقابله با نظام تک‌قطبی باشد، رهبر انقلاب سخنان خود را با موضوعی ادبی آغاز کردند. رهبر انقلاب در آن دیدار از تولستوی و نحوه توصیف مقاومت مردم سن‌پترزبورگ در آثار این نویسنده سخن گفتند و با تکیه بر ظرفیت قلم و هنر ادبی، فضای آن مقاومت را برای مخاطب ترسیم کردند.

معاون ارتباطات بین‌الملل دفتر مقام معظم رهبری این نمونه را نشان‌دهنده ظرفیت گسترده ادبیات در ارتباط میان ملت‌ها دانست و گفت: فرهنگ و ادبیات حتی در عرصه‌های مهم سیاسی نیز می‌تواند نقش‌آفرین باشد و میان ملت‌ها و فرهنگ‌های مختلف پیوند ایجاد کند. قمی همچنین با قدردانی از برگزارکنندگان آیین حماسه وداع و صاحبان قلم و اندیشه گفت: جامعه امروز بیش از گذشته به چنین محافل فرهنگی و ادبی نیاز دارد و اهل قلم می‌توانند با استفاده از اندیشه و قلم خود در مدیریت فضای عمومی و فرهنگی جامعه اثرگذار باشند.

وی با اشاره به عنوان کتاب حماسه وداع عنوان کرد: این عنوان انتخابی مناسب است، زیرا آنچه در جریان تشییع، وداع و تدفین رهبر شهید شکل گرفت، یک حماسه واقعی بود و جلوه‌های آن تنها به داخل ایران محدود نماند. قمی افزود: در کشورهای مختلف اسلامی، مردم نسبت به شهادت رهبر شهید واکنش نشان دادند و مراسم گوناگونی برای بزرگداشت ایشان برگزار شد که بیانگر گستره بازتاب این رویداد در میان ملت‌های مختلف بود.

نماینده مجلس خبرگان رهبری با اشاره به برخی واکنش‌ها در کشورهای اسلامی، بیان کرد: در هندوستان نمازهای غیابی برگزار شد و در کشورهایی همچون اندونزی و پاکستان نیز بخش قابل توجهی از مردم همدلی خود را با رهبر شهید و مخالفت خود را با حمله آمریکا به ایران نشان دادند. در عراق نیز مراسم تشییع در نجف و کربلا با حضور گسترده مردم برگزار شد و اقشار مختلف اجتماعی در این آیین‌ها مشارکت کردند.

معاون ارتباطات بین‌الملل دفتر مقام معظم رهبری با اشاره به ضرورت استمرار این حرکت فرهنگی گفت: در کنار حماسه وداع باید به استمرار راه و آرمان‌های رهبر شهید نیز توجه شود و برای این مسیر، یک حرکت فرهنگی تازه شکل بگیرد. وی با پیشنهاد عنوان پیمان وفا برای ادامه این جریان افزود: در کنار حماسه وداع باید این موضوع را دنبال کنیم که برای استمرار راه این عزیز چه باید کرد و چگونه می‌توان احساس ایجادشده در جامعه را به حرکت و اقدام پایدار تبدیل کرد.

قمی با طرح این پرسش که چگونه می‌توان شور موجود در جامعه را به شعور و سپس به کنش اجتماعی تبدیل کرد بیان کرد: باید بتوانیم اشک‌ها، عواطف و تمایلات قلبی مردم را به کنش‌های اجتماعی نهادینه و استوار تبدیل کنیم. عضو مجلس خبرگان رهبری ادامه داد: مسیر تبدیل یک رویداد اثرگذار به یک جریان ماندگار باید از گزارش به تحلیل، از تحلیل به تصمیم و از تصمیم به نهاد برسد تا هم یاد رهبر شهید و هم آرمان‌های ایشان در جامعه استمرار پیدا کند.

این مسئولیت تنها بر عهده یک مجموعه نیست و جامعه فرهنگی، شاعران، نویسندگان، هنرمندان و صاحبان اندیشه می‌توانند در تبدیل این حماسه به یک حرکت پایدار فرهنگی نقش‌آفرین باشند. قمی در ادامه با تشریح دیدگاه رهبر شهید درباره روند نهادینه شدن یک فرهنگ در جامعه بیان کرد: برای تحقق و تثبیت یک امر فرهنگی باید چهار مرحله واژه‌سازی، مطالبه‌سازی، نهادسازی و جامعه‌سازی طی شود.

در گام نخست باید واژه‌ها و مفاهیم محوری مشخص شوند و موضوعاتی مانند عدالت، معنویت، کرامت انسان، تمدن اسلامی، عقلانیت و کرامت زنان که مورد تأکید رهبر شهید بود، به عنوان مفاهیم اصلی مورد توجه قرار گیرد. معاون ارتباطات بین‌الملل دفتر مقام معظم رهبری ادامه داد: پس از مشخص شدن این مفاهیم، باید آنها را از طریق ابزارهای مختلف فرهنگی و هنری از جمله شعر، دکلمه، کلیپ، سخنرانی، منبر، مقاله، کتاب، کتاب درسی و میزگرد به مطالبه‌ای عمومی در سطح ملی و بین‌المللی تبدیل کرد.

وی مرحله سوم را نهادسازی دانست و گفت: هنگامی که واژه‌سازی و مطالبه‌سازی شکل گرفت، باید متناسب با این آرمان‌ها نهادهایی برای تحقق عدالت، گسترش معنویت، دفاع از کرامت انسان و سایر ارزش‌های مورد نظر ایجاد شود. قمی مرحله چهارم را جامعه‌سازی عنوان کرد و افزود: در این مرحله مفاهیم و آرمان‌ها نباید در سطح واژه، مطالبه یا حتی نهاد باقی بمانند، بلکه باید در متن زندگی و ساختار جامعه تحقق پیدا کنند.

اگر هدف، ماندگاری راه و آرمان‌های رهبر شهید است، باید این چهار مرحله با جدیت دنبال شود و ظرفیت جامعه فرهنگی و صاحبان قلم و هنر برای تحقق آن به کار گرفته شود. معاون ارتباطات بین‌الملل دفتر مقام معظم رهبری در پایان با اشاره به فرصت ایجادشده پس از این حماسه خاطرنشان کرد: جامعه فرهیخته باید پیش از آنکه فضای گرم و حماسی موجود به سردی گراید، از این فرصت برای طی مراحل بعدی و نهادینه کردن آرمان‌های رهبر شهید استفاده کند.

قمی با قدردانی از برگزارکنندگان آیین پایانی فراخوان حماسه وداع گفت: از همه شاعران، نویسندگان، داستان‌نویسان و فعالان فرهنگی که در این فراخوان مشارکت کردند، تشکر می‌کنم و بر استمرار این حرکت فرهنگی و ادبی تأکید دارم.