پیگیری قطار مشهد- گلبهار- چناران/ از احیای پروژه تا آغاز ریل‌گذاری

به گزارش خبرگزاری ۶۰ثانیه، حسین امامی‌راد، نماینده مردم چناران، طرقبه‌شاندیز و گلبهار در مجلس از مشهد با تشریح روند پیگیری پروژه قطار مشهد- گلبهار- چناران از رفع موانع اجرایی، تأمین منابع مالی، تأمین ریل، آغاز عملیات ریل‌گذاری و ورود پروژه به مرحله جدید اجرایی خبرداد و اظهارکرد: این پروژه امروز نسبت به گذشته در نقطه‌ای کاملاً متفاوت قرار گرفته و بسیاری از گره‌های اصلی آن یکی پس از دیگری در حال باز شدن است و پیگیری این مطالبه مردم تا تکمیل پروژه و به صدا درآمدن سوت قطار در گلبهار و چناران ادامه خواهد داشت.

قطار مشهد- گلبهار- چناران، بزرگ‌ترین پروژه در خراسان بزرگ

امامی‌راد با اشاره به اهمیت این پروژه گفت: قطار مشهد- گلبهار- چناران یکی از مهم‌ترین پروژه‌های حمل‌ونقل ریلی شرق کشور و بزرگ‌ترین پروژه خراسان بزرگ است و در سه استان خراسان رضوی، جنوبی و شمالی پروژه‌ای با این حجم و اعتبار نداریم.

وی افزود: محور مشهد- چناران با تردد روزانه ١٣٧ هزار خودرو، دومین محور پرتردد کشور است و افزایش جمعیت، توسعه شهر جدید گلبهار، تردد میلیون‌ها زائر و حجم بالای سفرهای روزانه، ضرورت ایجاد یک شبکه حمل‌ونقل ریلی سریع، ایمن و پایدار را دوچندان کرده است که اجرای آن می‌تواند تحولی اساسی در جابه‌جایی روزانه شهروندان، زائران و مسافران ایجاد کند.

نماینده مردم چناران، طرقبه و شاندیز و گلبهار در مجلس تصریح کرد: این پروژه علاوه بر کاهش بار ترافیکی و تصادفات، نقش مهمی در کاهش مصرف سوخت، کاهش آلودگی هوا، افزایش ایمنی سفر و توسعه متوازن منطقه خواهد داشت و به همین دلیل، سال‌ها یکی از مهم‌ترین مطالبات مردم حوزه انتخابیه بوده است.

برهم خوردن رابطه با چین و فسخ قرارداد ٣00 میلیون یورویی فاینانس خارجی

امامی‌راد با اشاره به تاریخچه پروژه گفت: عملیات اجرایی این طرح از سال ١٣٩0 آغاز شد و قرار بود با استفاده از فاینانس خارجی و مشارکت شرکت نورینکوی چین با قراردای حدود ٣00 میلیون یورویی تا پایان سال ١40٢، به بهره‌برداری برسد، اما به دلیل برهم خوردن ارتباط ایران با برخی از شرکای معتبر از جمله چین در ماه‌های پایانی دولت آقای روحانی، شرکت «نورینکو» فسخ قرارداد نمود و به این ترتیب امکان استفاده از فاینانس خارجی از بین رفت.

وی ادامه داد:علاوه بر این، تشدید تحریم‌ها، مشکلات تملک اراضی و تأمین ریل، تغییر دولت‌ها و مدیران، جا به جایی برخی اولویت‌ها به اقتضائات شرایط کشور از جمله هجوم وحشیانه ویروس جان‌ستانِ کرونا و هدایت اعتبارات به سمت و سوی خرید و تولید واکسن برای ارتقاء سلامت جامعه و در اولویت قرار گرفتن سلامت مردم و پیشگیری از قربانی شدن مبتلایان، جنگ‌های تحمیلی اخیر و اولویت یافتن ترمیم خسارت‌های جنگی و بخشی از زیرساخت‌ها و برخی موانع اجرایی دیگر نیز، موجب شد روند پیشرفت پروژه با وقفه و تأخیرهایی روبه‌رو شود.

وجود ٧0 هزار پروژه نیمه‌تمام با عمر بالای ١٨ سال در کشور

این نماینده مجلس، با اشاره به وضعیت پروژه‌های عمرانی کشور خاطرنشان کرد: امروز در کشور بیش از 70 هزار پروژه نیمه‌تمام ملی و استانی وجود دارد که میانگین عمر آنها به بیش از 18 سال رسیده است و از این تعداد، حدود 12 هزار پروژه، طرح‌های ملی هستند.

امامی‌راد بیان کرد: در چنین شرایطی، اینکه پروژه قطار مشهد- گلبهار- چناران توانسته از رکود خارج شود، منابع مالی جدید و متنوعی جذب کند، وارد مرحله ریل‌گذاری شود و چشم‌انداز بهره‌برداری آن روشن‌تر و نزدیک‌تر از گذشته باشد، حاصل پیگیری‌های مستمر، استفاده از ظرفیت‌های مختلف تأمین مالی و هماهنگی میان دستگاه‌های متعدد اجرایی است.

وی تأکیدکرد: در سال‌های اخیر، رویکرد اجرای پروژه از اتکا به منابع خارجی به بهره‌گیری از ظرفیت‌های داخلی تغییر یافت؛ به‌گونه‌ای که استفاده از توان قرارگاه سازندگی خاتم‌الانبیا(ص)، تولید ریل توسط ذوب‌آهن اصفهان، جذب اعتبارات ملی، تسهیلات ماده 56 قانون «الحاق موادی به قانون تنظیم بخشی از مقررات مالی دولت» و سایر منابع داخلی، مسیر تازه‌ای را برای ادامه اجرای پروژه گشود.

بهره‌برداری از مسیر مشهد- گلبهار تا پایان سال ١406

نماینده چناران، طرقبه‌شاندیز و گلبهار در مجلس شورای اسلامی، با تشریح مشخصات اجرایی پروژه گفت: طول مسیر ریلی از مشهد تا چناران 46 کیلومتر است که 40 کیلومتر آن تا شهر جدید گلبهار و 6 کیلومتر دیگر از گلبهار تا چناران امتداد دارد.

وی خاطرنشان کرد: تاکنون حدود 95 درصد تملک اراضی و تحصیل حریم مسیر انجام شده و در بخش مشهد تا گلبهار نیز حدود ٣٧ کیلومتر عملیات خاکی، زیرسازی و اجرای ابنیه فنی به طور کامل به پایان رسیده و ٢ کیلومتر از 4 کیلومتر تونل مورد نیاز پروژه نیز حفاری شده است.

امامی‌راد بیان کرد: در این مسیر تاکنون 132 دستگاه پل بزرگ، کوچک و تقاطع‌های غیرهمسطح احداث شده که بخش عمده زیرساخت‌های عمرانی پروژه را تشکیل می‌دهد و زمینه ورود پروژه به مرحله روسازی و ریل‌گذاری را فراهم کرده است؛مطالعات 6 کیلومتر باقی‌مانده از ایستگاه گلبهار تا چناران نیز در مراحل پایانی قرار دارد و تأمین اعتبار برای تملک اراضی آن در حال انجام است.

نماینده چناران، طرقبه‌شاندیز و گلبهار اظهارکرد: آغاز ریل‌گذاری و ورود نخستین محموله تراورس در ابتدای تیر ماه سال جاری، پروژه را وارد مرحله‌ای تازه از عملیات اجرایی کرده و هم‌اکنون از سمت گلبهار بیش از ٢ کیلومتر از مسیر ریل‌گذاری شده است.

وی افزود: بر اساس اعلام استاندار خراسان رضوی، در صورت استمرار روند فعلی، بهره‌برداری از مسیر مشهد-گلبهار تا پایان سال 1406 دور از دسترس نخواهد بود.

تأمین اعتبارات، ریل و واگن از محل‌های جدید و متفاوت

این نماینده مجلس، با تشریح برخی اقدامات ویژه خود در این پروژه عنوان کرد: از همان ابتدا تلاش کردم مسیر تأمین اعتبار تنها به بودجه عمومی کشور محدود نشود. به همین دلیل، علاوه بر پیگیری اعتبارات ملی، ظرفیت ماده 56 قانون «الحاق برخی مواد به قانون تنظیم بخشی از مقررات مالی دولت»، اعتبارات در اختیار نمایندگان و سایر منابع نیز فعال شد تا پروژه از وابستگی به یک منبع مالی خارج شود.

امامی‌راد افزود: از مهم‌ترین ابتکارات بنده، دستور از وزیر سابق راه و شهرسازی برای تامین اعتبار تملک 6 کیلومتر اراضی گلبهار تا مشهد و دستور از وزیر فعلی برای تامین ریل مورد نیاز پروژه و انعقاد قرارداد با شرکت ذوب‌آهن اصفهان برای تأمین 12 هزار تن ریل استاندارد UIC60 بود؛ اقدامی که پس از مذاکرات متعدد با مسئولان وزارت راه، شرکت عمران، راه‌آهن جمهوری اسلامی و مدیران ذوب‌آهن، به مرحله اجرا رسید و یکی از گره‌های اساسی پروژه را برطرف کرد.

وی اضافه کرد:هم‌زمان، از ظرفیت بانک‌ها و دارایی‌های قابل تهاتر برای تأمین منابع مورد نیاز خرید ریل استفاده شده است تا مسیر اجرای پروژه به یک منبع مالی محدود نباشد.

نماینده چناران، طرقبه‌شاندیز و گلبهار با اشاره به نشست‌های برگزارشده برای تأمین ریل گفت: در ادامه مذاکرات با بانک رفاه کارگران، موضوع تهاتر بخشی از اراضی متعلق به شرکت عمران شهر جدید گلبهار با هدف تأمین ریل مورد نیاز پروژه پیگیری شد.

امامی‌راد اظهارکرد:در نشست 24 مردادماه 1405 با حضور مسئولان شرکت عمران گلبهار و بانک رفاه کارگران، اراضی تجاری و مسکونی قابل بررسی برای تهاتر به مسئولان بانک معرفی شد تا مقدمات کارشناسی و تصمیم‌گیری درباره این شیوه تأمین مالی فراهم شود.این رویکرد با هدف استفاده از ظرفیت دارایی‌های موجود و کاهش فشار بر منابع نقدی پروژه دنبال می‌شود و نتیجه نهایی آن به تکمیل بررسی‌ها و توافق دستگاه‌های ذی‌ربط بستگی دارد.در کنار موضوع ریل، تأمین واگن نیز به صورت هم‌زمان دنبال شد تا پس از تکمیل زیرساخت، پروژه در انتظار تجهیزات باقی نماند.

بهره‌‌برداری ریل‌باس برای بهره‌مندی زودتر مردم از قطار

نماینده مردم چناران، طرقبه‌شاندیز و گلبهار خاطرنشان کرد: برای اینکه مردم منطقه هرچه زودتر از منافع این پروژه بهره‌مند شوند، بهره‌برداری مرحله‌ای پروژه به صورت ریل‌باس، تا زمان تکمیل کامل سامانه برقی، در دستور کار قرار گرفته است که برای تحقق آن حدود 5 همت اعتبار مورد نیاز است.

وی با اشاره به آخرین وضعیت تأمین منابع مالی اظهارداشت: در قانون بودجه سال 1405 مبلغ 6 هزار و 200 میلیارد ریال برای این پروژه پیش‌بینی شده و علاوه بر آن، در سال 1404 نیز قراردادی به ارزش 2.7 همت برای اجرای روسازی مسیر منعقد شده است که نقش مهمی در شتاب گرفتن عملیات اجرایی خواهد داشت.

امامی‌راد، با اشاره به اقدامات انجام‌شده در حوزه تأمین منابع مالی گفت: علاوه بر اعتبارات ملی، موفق شدیم هزار میلیارد تومان تسهیلات از طریق بانک تجارت، 200 میلیارد تومان از طریق بانک صادرات و موافقت اولیه برای اختصاص 500 میلیارد تومان دیگر را از طریق کنسرسیوم بانک ملی و بانک صادرات از محل ماده 56 قانون «الحاق...» برای پروژه اخذ کنیم.

نماینده چناران، طرقبه‌شاندیز و گلبهار افزود: در کنار این منابع، از ظرفیت اعتبارات در اختیار نمایندگان نیز استفاده شد. در سال 1404 مبلغ 55 میلیارد تومان از اعتبارات در اختیار اینجانب به پروژه قطار اختصاص یافت و با رایزنی انجام‌شده، نمایندگان مشهد و کلات نیز 25 میلیارد تومان دیگر به این پروژه اختصاص دادند؛ همچنین از محل این اعتبارات در سال 1405 نیز 70 میلیارد تومان دیگر برای ادامه عملیات اجرایی پروژه پیش‌بینی و اختصاص یافته است.

پیگیری مستمر از مجلس تا دولت برای تأمین اعتبار و ریل

نماینده ادوار یازدهم و دوازهم مجلس، با بیان اینکه از ابتدای حضور در مجلس، تکمیل این پروژه را در صدر اولویت‌های عمرانی حوزه انتخابیه قرار داده است، اظهار داشت: طی بیش از پنج سال گذشته، از همه ظرفیت‌های قانونی، نظارتی و اجرایی برای پیشبرد پروژه استفاده شد. علاوه بر ایراد ده‌ها نطق و تذکر رسمی در صحن علنی مجلس، جلسات متعدد با رئیس مجلس، معاون اول رئیس‌جمهور، نواب رئیس مجلس، وزرای راه و شهرسازی، معاونان رئیس‌جمهور، رئیس و معاونان سازمان برنامه و بودجه، مدیران عامل راه‌آهن جمهوری اسلامی، شرکت عمران شهرهای جدید، ذوب‌آهن اصفهان و بانک‌های عامل، استانداران و سایر مسئولان ذی‌ربط با هدف رفع گام‌به‌گام موانع پروژه برگزار شد.

امامی‌راد افزود: در نتیجه این پیگیری‌ها، پروژه همواره در فهرست اولویت‌های عمرانی کشور و استان باقی ماند و بخش مهمی از موانع مالی، حقوقی و اجرایی آن برطرف شد.

وی ادامه داد: تثبیت ردیف بودجه ملی، افزایش اعتبارات سنواتی، آغاز ریل‌گذاری، تأمین تراورس، تأمین ریل استاندارد، جذب تسهیلات بانکی و افزایش هماهنگی میان دستگاه‌های مختلف از مهم‌ترین نتایج این روند بوده است.

دیپلماسی پارلمانی برای حضور مقامات عالی‌رتبه کشور در محل پروژه

نماینده چناران، طرقبه‌شاندیز و گلبهار، یکی دیگر از راهبردهای خود را دعوت مستمر از مسئولان عالی‌رتبه کشور برای حضور در محل پروژه عنوان کرد و گفت: حضور وزرای راه و شهرسازی، معاون رئیس‌جمهور و رئیس سازمان برنامه و بودجه، نواب رئیس مجلس، معاونان وزیر و مسئولان استانی در محل پروژه، موجب شد تصمیمات مهم در فضای میدانی اتخاذ و روند اجرا با سرعت بیشتری دنبال شود.

پیگیری پروژه قطار تا رسیدن به آخرین ایستگاه

امامی‌راد، در جمع‌بندی آخرین وضعیت پروژه تأکیدکرد: عبور از مرحله زیرسازی و ورود به عملیات ریل‌گذاری، حاصل پیگیری‌های مستمر و استفاده از ظرفیت‌های مختلف تأمین مالی است؛ با این حال، برای رسیدن به مرحله بهره‌برداری، همچنان باید موانع مالی و اجرایی با جدیت دنبال شود.

وی خاطرنشان کرد: بدون تردید تا بهره‌برداری کامل پروژه همچنان تأمین اعتبارات و پیگیری‌های مستمر ضروری است و تا زمان شنیده شدن سوت قطار در این مسیر، پیگیری این مطالبه مهم مردم را تا رسیدن به آخرین ایستگاه با همه توان ادامه خواهیم داد و از هیچ ظرفیتی برای تسریع در تکمیل این پروژه راهبردی دریغ نخواهیم کرد.

نماینده چناران، طرقبه‌شاندیز و گلبهار اظهارکرد: این پروژه به عنوان یک قطار حومه‌ای با سرعت طراحی 120 تا 160 کیلومتر بر ساعت تعریف شده و پس از اتصال به انتهای بلوار وکیل‌آباد مشهد، شهر جدید گلبهار و سپس شهرستان چناران را به شبکه حمل‌ونقل ریلی متصل خواهد کرد.