الاکلنگ رشد شاخص و خروج پول از بورس

به گزارش خبرگزاری ۶۰ثانیه، معاملات بورس تهران در نخستین روز هفته با نشانه‌هایی از تداوم روند صعودی آغاز شد، اما افزایش عرضه‌ها در ادامه معاملات، بخشی از خوش‌بینی اولیه را تحت‌تاثیر قرار داد؛ جایی که شاخص کل بورس در پنج دقیقه ابتدایی تا سطح 7 میلیون و 908 هزار واحد پیش رفت، ولی در پایان معاملات دیروز با رشد 0.28 درصدی در ارتفاع 7 میلیون و 788 هزار واحد ایستاد. شاخص هم‌وزن نیز 0.07 درصد افزایش یافت و شاخص کل فرابورس با رشد 0.31 درصدی به کار خود پایان داد.

همچنین خروج حدود 4 هزار و 100 میلیارد تومان پول حقیقی در روزی که نماگرهای اصلی بازار سهام مثبت بودند، نشان داد رشد قیمت‌ها الزاما به معنای افزایش اطمینان سرمایه‌گذاران نیست. رکورد معاملات در کنار احتیاط سرمایه‌گذاران از سوی دیگر، بررسی معاملات دیروز تالار شیشه‌ای نشان می‌هد ارزش معاملات خرد سهام در این روز به حدود 64 هزار میلیارد تومان رسید؛ رقمی که سومین رکورد تاریخی این متغیر محسوب می‌شود.

پیش از این، ارزش معاملات خرد در 25 شهریور به حدود 68 هزار میلیارد تومان و در 18 مرداد به محدوده 65 هزار میلیارد تومان رسیده بود. این در شرایطی است که ثبت سه رکورد برتر ارزش معاملات در فاصله کمتر از دو ماه، از افزایش چشمگیر گردش نقدینگی در بازار سهام حکایت دارد.

با این حال، خروج پول حقیقی در کنار این حجم از دادوستدها، نشان می‌دهد بخشی از معاملات به جابه‌جایی سهام میان سرمایه‌گذاران اختصاص داشته است؛ موضوعی که ضرورت بررسی همزمان ارزش معاملات، جریان ورود و خروج پول و گستردگی رشد قیمت‌ها را یادآوری می‌کند. در واقع، ارزش بالای معاملات به‌تنهایی نمی‌تواند نشانه ورود نقدینگی جدید یا تضمین‌کننده تداوم صعود باشد؛ چرا که زمانی که گردش معاملات با خروج منابع سرمایه‌گذاران حقیقی همراه می‌شود، باید مشخص شود آیا تقاضای موجود توان جذب عرضه‌ها را در روزهای آینده خواهد داشت یا نه.

شناسایی سود یا تغییر مسیر بازار؟ یکی از گمانه‌زنی‌های محتمل برای افزایش عرضه‌های دیروز در تالار شیشه‌ای، تمایل بخشی از سهامداران به شناسایی سود پس از رشد قابل‌توجه قیمت‌ها است؛ چرا که هنگامی که شاخص‌ها در سطوح تاریخی قرار می‌گیرند، طبیعی است که برخی سرمایه‌گذاران نسبت به حفظ بازدهی کسب‌شده حساس‌تر شوند و در برابر نوسانات احتمالی، بخشی از دارایی خود را به فروش برسانند.

با این حال، خروج پول در یک روز برای نتیجه‌گیری درباره پایان روند صعودی کافی نیست؛ و تداوم خروج منابع حقیقی، کاهش تقاضا و افزایش تعداد نمادهای منفی می‌تواند نشانه‌های مهم‌تری از تضعیف بازار سهام باشد. در مقابل، اگر عرضه‌ها در معاملات بعدی جذب شوند و جریان نقدینگی بهبود یابد، می‌توان رفتار دیروز را بیشتر به‌عنوان افزایش احتیاط پس از رشد اخیر ارزیابی کرد.

از نگاهی دیگر ترکیب معاملات بازار سهام نیز در این میان اهمیت دارد؛ جایی که در پایان روز شنبه، 51 درصد نمادها مثبت و 49 درصد منفی بودند؛ نسبتی که نشان می‌دهد رشد شاخص‌ها با برتری قاطع تعداد نمادهای صعودی همراه نشده است. ریسک سیاستگذاری در محاسبات بازار در کنار متغیرهای معاملاتی، پیش‌بینی‌پذیری سیاست‌های اقتصادی و مقررات اثرگذار بر شرکت‌ها نیز اهمیت دارد، و گزارش‌های ماهانه مطلوب برخی بنگاه‌ها می‌تواند انتظارات سودآوری را تقویت کند، اما پایداری این انتظارات به ثبات قواعد و امکان برآورد هزینه‌ها و درآمدهای آینده وابسته است.

این در شرایطی است که طرح نگرانی‌هایی درباره تغییر احتمالی ضوابط موثر بر صنایع پالایشی و پتروشیمی، از جمله نحوه محاسبه نرخ خوراک و تخفیف‌های مرتبط، نمونه‌ای از عواملی است که می‌تواند ارزیابی سرمایه‌گذاران از سودآوری شرکت‌ها را تغییر دهد. البته تا زمانی که جزئیات رسمی و آثار مالی این موضوع مشخص نشده باشد، نمی‌توان دامنه تاثیر آن را بر کل بازار سهام تعمیم داد.

در این میان به باور کارشناسان مسئله اساسی آن است که تغییرات پیش‌بینی‌ناپذیر در مقررات، حتی در صورت محدود بودن اثر مستقیم بر چند صنعت، ممکن است انتظارات سرمایه‌گذاران درباره ثبات سیاستگذاری را تحت‌تاثیر قرار دهد. در چنین شرایطی، کیفیت افشا، شفافیت تصمیمات و اعلام به‌موقع مقررات برای حفظ اعتماد سرمایه‌گذاران اهمیت بیشتری پیدا می‌کند.

بازار سهام در انتظار تایید روند همچنین همزمانی رشد دلار آزاد تا محدوده 267 هزار تومان با افزایش قیمت طلا و سکه، نشان می‌دهد بازارهای دارایی همچنان تحت‌تاثیر انتظارات قیمتی قرار دارند. با این حال، از این همزمانی نمی‌توان به‌تنهایی درباره مقصد بعدی نقدینگی یا برتری قطعی یک بازار نتیجه‌گیری کرد.

این در حالی است که در شرایط فعلی، ارزیابی بورس به بررسی همزمان چند متغیر از جمله تداوم عملکرد عملیاتی شرکت‌ها، میزان پایداری تقاضا، روند مالکیت حقیقی‌ها و سرانجام، نحوه مواجهه سیاستگذار با ریسک‌های مقرراتی نیاز دارد. از این رو معاملات شنبه هشداری درباره افزایش احتیاط بود، نه دلیلی قطعی برای اعلام پایان صعود!

به مین دلیل مسیر روزهای آینده مشخص خواهد کرد که بازار سهام توان جذب عرضه‌ها و حفظ تعادل را دارد یا فشار فروش به رفتاری فراگیرتر تبدیل می‌شود.