سرشماری با ارائه اطلاعات دقیق از وضعیت جمعیت و تحولات اجتماعی و اقتصادی، مبنای برنامه‌ریزی دولتهاست.
به گزارش خبرگزاری ۶۰ثانیه، تغییرات جمعیتی و تحولات ساختار خانوارها در کشورهای مختلف، دولت‌ها را به استفاده از داده‌های دقیق آماری برای برنامه‌ریزی در حوزه‌های اقتصادی و اجتماعی سوق داده است؛ موضوعی که سرشماری یکی از مهم‌ترین ابزارهای شناسایی و پایش آن به شمار می‌رود.
بر اساس نمونه‌های مطرح‌شده، انگلستان و ژاپن برای مدیریت مسائل مرتبط با افرادی که به‌تنهایی زندگی می‌کنند، در سطح دولت مسئولیت و ساختار ویژه‌ای تعریف کرده‌اند و آلمان و کانادا نیز در حال بررسی توجه بیشتر به این موضوع هستند.
همچنین تغییر ترکیب سنی جمعیت در ژاپن به‌گونه‌ای بوده که تولید پوشک بزرگسالان از پوشک کودکان پیشی گرفته است؛ آماری که بخشی از پیامدهای افزایش سهم سالمندان در ساختار جمعیت این کشور را نشان می‌دهد.
این تحولات بیانگر آن است که تعداد جمعیت و ویژگی‌های اجتماعی و اقتصادی خانوارها در طول زمان تغییر می‌کند و دولت‌ها برای شناخت این تغییرات و اتخاذ تصمیم‌های متناسب، به اطلاعات جامع و به‌روز نیاز دارند.
سرشماری با ارائه تصویری از وضعیت جمعیت، شاخص‌هایی مانند رشد جمعیت، نرخ باروری، ترکیب سنی، تعداد زنان و مردان، وضعیت تأهل، سطح سواد، وضعیت اشتغال، مهاجرت از روستا به شهر، جابه‌جایی جمعیت میان شهرهای کوچک و بزرگ، مهاجرت خارجی و وضعیت مسکن را مشخص می‌کند.
این اطلاعات مبنای برنامه‌ریزی برای ارائه خدمات عمومی از جمله آموزش، بهداشت و درمان و توسعه زیرساخت‌ها قرار می‌گیرد. همچنین دولت‌ها می‌توانند با استفاده از داده‌های جمعیتی، منابع محدود را هدفمندتر و عادلانه‌تر توزیع کنند و در حوزه‌های اقتصادی و اجتماعی تصمیم‌های دقیق‌تری بگیرند.
از دیگر کاربردهای اطلاعات سرشماری، استفاده در تعیین مرزهای اداری و تقسیمات کشوری و برنامه‌ریزی برای برگزاری انتخابات است؛ موضوعی که نشان می‌دهد داده‌های جمعیتی تنها به شناخت تعداد افراد محدود نمی‌شود و در بخش‌های مختلف مدیریت کشور کاربرد دارد.
سرشماری با فراهم کردن تصویری جامع از وضعیت جمعیت و ویژگی‌های آن، امکان عبور از تصمیم‌گیری‌های حدسی و آزمون‌وخطایی به سمت سیاست‌گذاری علمی و مبتنی بر داده را فراهم می‌کند.
بر این اساس، سرشماری ثبتی‌مبنا با هدف دستیابی به آمار دقیق و فراهم کردن زمینه برنامه‌ریزی متناسب با نیازهای واقعی جامعه، از ابزارهای مهم مدیریت و توسعه کشور به شمار می‌رود.
