ادعاهای جدید مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی درباره بازرسی از تأسیسات هستهای ایران در حالی مطرح میشود که تهران قاطعانه آن را رد کرده و این اقدامات را در راستای فشار سیاسی از سوی غرب ارزیابی میکند.
مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی، رافائل گروسی، ادعا کرده است که بر اساس تفاهمنامهای میان ایران و آمریکا، آژانس بر بازرسی از تأسیسات هستهای ایران نظارت خواهد کرد و از آمادگی برای ادامه کار در ایران خبر داده است. وی همچنین مدعی شده است که تبادلات اولیهای با مقامات ایرانی صورت گرفته است. این در حالی است که سخنگوی وزارت امور خارجه کشورمان پیش از این تأکید کرده بود که برنامهای برای بازرسی آژانس از تأسیسات آسیبدیده ایران وجود ندارد.
اصرار خاص گروسی بر بازرسی از نطنز و فردو در شرایطی مطرح میشود که اساساً هنوز به واسطه تمرکز تیم مذاکرهکننده ایران بر پیششرطهای اجرایی تفاهم اسلامآباد، بستری برای طرح این موضوع فراهم نشده است. در جریان مذاکرات اخیر در زوریخ نیز، رافائل گروسی به دستور کاخ سفید و تروییکای اروپایی به سوئیس سفر کرد تا تیم مذاکرهکننده ایرانی را در مقابل یک “کار انجام شده” قرار دهد.
هرچند تلاش گروسی و حامیانش در زوریخ بینتیجه ماند، اما اصرار وی بر بازرسی از اماکن هستهای ایران (بهویژه نطنز و فردو) نشاندهنده دستورکاری است که از سوی واشنگتن برای مدیرکل غیرمستقل و وابسته آژانس بینالمللی انرژی اتمی ترسیم شده است. گروسی در طول دوران ریاست خود بر آژانس، نه تنها نقش میانجی، بلکه به عنوان مهرهای مستقیم در دست آمریکا و سه کشور اروپایی (آلمان، انگلیس و فرانسه) در معادلات مذاکرات حضور یافته است.
اهرم فشار سیاسی گروسی در تقابل با ایران، برگزاری جلسات متعدد فصلی شورای حکام آژانس بینالمللی انرژی اتمی بوده است. بازی گروسی در زمین دشمنان قسمخورده ایران به حدی آشکار است که از وی به عنوان یکی از اصلیترین متهمان شکلگیری جنگ ۱۲ روزه سال گذشته علیه کشورمان نام برده میشود.
در حال حاضر، دستگاه دیپلماسی و سیاست خارجی کشورمان باید مراقب بازی خاص گروسی در مذاکرات باشند. بدون تردید، اعلام مواضع مکرر وی در خصوص بازرسیها، آن هم در شرایطی که گفتوگوها اساساً وارد چنین مرحلهای نشده است، ناشی از نوعی تاکتیک روانی و نخنما برای تحت فشار قرار دادن ایران است. گروسی نقش یک “بازیگر حقوقی” را در بطن “پازل سیاسی غرب” ایفا میکند. او به دستور ترامپ و روبیو موظف است هر چند روز یکبار در خصوص لزوم بازرسیهای آژانس بینالمللی انرژی اتمی از اماکن هستهای آسیبدیده ایران سخن بگوید تا روایت