دانشمندان دانشگاه تهران با استفاده از یک نانوکاتالیست هوشمند، انقلابی در درمان سرطان پوست ایجاد کردند. این روش نوین، تخریب سلولهای سرطانی را بهطور چشمگیری افزایش میدهد.
پژوهشگران دانشگاه تهران با طراحی یک نانوکاتالیست هوشمند مبتنی بر نور، موفق به ارائه روشی نوین برای درمان سرطان پوست شدند. این دستاورد، با تولید همزمان گونههای فعال اکسیژن و هیدروژن، عملکرد سلولهای توموری را مختل میکند.
این پژوهش که بر پایه طراحی نانوساختار «گرافیتی کربن نیترید» اصلاحشده با پلاتین، کیتوسان و یونهای آهن انجام شده، نتایج چشمگیری را به همراه داشته است. دکتر سپیده خوئی، عضو هیأت علمی دانشکده شیمی دانشگاه تهران، به همراه دکتر زهرا احمدی و دکتر سمیده خوئی از دانشگاه علوم پزشکی ایران، در این تحقیق نقش کلیدی داشتند.
در این مطالعه، نانوذرات طراحیشده با تابش نور، میزان تولید رادیکالهای مخرب سلولهای سرطانی را افزایش داده و همزمان با کاهش ATP، انرژی مورد نیاز سلولهای توموری را مختل کردند.
نتایج آزمایشها نشان میدهد که این نانوکامپوزیت در مقابله با سلولهای ملانوما (سرطان پوست) بسیار مؤثر بوده و در شرایط تابش نور مرئی، اثر تخریبی قابلتوجهی از خود نشان داده است. استفاده از پوشش کیتوسان نیز، زیستسازگاری و پایداری این ساختار را بهبود بخشیده است.
در این پروژه، از واکنش «فوتوفنتون» برای تقویت تولید گونههای فعال اکسیژن استفاده شده است؛ فرآیندی که استرس اکسیداتیو را افزایش و به نابودی سلولهای سرطانی کمک میکند. همچنین، تولید هیدروژن در این سامانه، عملکرد میتوکندری و تولید انرژی در سلولهای توموری را مختل میسازد.
این پیشرفت، راه را برای توسعه روشهای نوین درمان سرطان با استفاده از نور و نانوفناوری هموار میکند؛ روشهایی که با تمرکز بر سلولهای بیمار، از آسیب به بافتهای سالم جلوگیری میکنند.