در بازه زمانی فروردین تا پایان اردیبهشت ۱۴۰۵، تعداد ۲۶۲ بیمار مبتلا به هپاتیت A در ۲۹ دانشگاه علوم پزشکی کشور شناسایی شدهاند که این آمار نسبت به مدت مشابه سال گذشته، افزایشی ۵۸ درصدی را نشان میدهد.
هپاتیت A، بیماری حاد و خود محدود شوندهای که توسط ویروس HAV ایجاد میشود، میتواند بدون علامت باشد یا به صورت هپاتیت حاد خود را نشان دهد. این بیماری به دلیل قابلیت انتشار سریع و امکان وقوع طغیان، از شایعترین بیماریهای واگیردار عفونی در جهان محسوب میشود. بر اساس آمارهای جهانی، سالانه حدود دو میلیون مورد جدید از ابتلا به هپاتیت A در سراسر جهان گزارش میشود. شیوع این بیماری در هر جامعه ارتباط مستقیمی با وضعیت بهداشتی، دسترسی به آب سالم، و همچنین وضعیت اجتماعی و اقتصادی آن جامعه دارد؛ به طوری که در مناطقی با سطح بهداشت پایین، عمده کودکان پیش از بلوغ به این عفونت مبتلا میشوند.
در برنامه ملی نظارت بر بیماریهای منتقله از آب و غذا، هپاتیت A جزو بیماریهای نیازمند گزارش فوری قرار دارد و تمامی موارد باید به معاونت بهداشتی دانشگاههای علوم پزشکی کشور اعلام شوند. شناسایی سریع طغیانهای احتمالی هپاتیت A، انجام اقدامات مداخلهای به موقع، تعیین عوامل خطر موثر در بروز موارد جدید عفونت، و همچنین پیشگیری از انتقال ثانویه بیماری، از اهداف کلیدی در رصد و پایش هپاتیت A در ایران به شمار میآید.
براساس اعلام وزارت بهداشت، در بازه زمانی فروردین تا پایان اردیبهشت ۱۴۰۵، در مجموع ۲۶۲ مورد ابتلا به هپاتیت A از سوی ۲۹ دانشگاه علوم پزشکی سراسر کشور ثبت شده است. این رقم در مقایسه با مدت زمان مشابه در سال ۱۴۰۴ که ۱۶۶ مورد گزارش شده بود، حاکی از افزایش قابل توجه ۵۸ درصدی است.
موارد ابتلا در ۱۴ استان خراسان شمالی، خوزستان، قم، کرمانشاه، گلستان، بوشهر، هرمزگان، چهارمحال و بختیاری، خراسان رضوی، یزد، سیستان و بلوچستان، خراسان جنوبی، کرمان و فارس نسبت به سال گذشته افزایش یافته است. بیشترین میزان افزایش در ۵ استان نیمه جنوبی کشور شامل بوشهر، هرمزگان، سیستان و بلوچستان، خوزستان و کرمان مشاهده شده است.
در خصوص میزان بروز هپاتیت A به ازای هر ۱۰۰ هزار نفر، بالاترین مقادیر به جمعیت تحت پوشش دانشگاههای علوم پزشکی گراش، چابهار، جیرفت، شوشتر و کرمان اختصاص دارد. لازم به ذکر است که در زمینه این بیماری، تمامی بیماران شناسایی شده بهبودی کامل یافته و نرخ مرگ و میر صفر بوده است.
بر اساس مطالعات کشوری انجام شده، ایران در حال حاضر در دسته کشورهایی با میزان اندمیسیته (شیوع بومی) بسیار پایین هپاتیت A قرار دارد. انتقال این ویروس به صورت شخص به شخص و از طریق تماس با وسایل و لوازم آلوده صورت میگیرد. مقاومت بالای ویروس هپاتیت A در برابر عوامل محیطی، بقای آن را در محیط و گسترش بیماری در جمعیتها تسهیل میکند؛ به گونهای که این ویروس میتواند تا حداقل یک ماه در دمای اتاق بر روی سطوح محیطی عفونی باقی بماند و در برخی مراکز، انتقال از طریق تماس با اشیاء، عامل مهمی در انتشار عفونت باشد.
پیشگیری از هپاتیت A ارتباط تنگاتنگی با تأمین آب آشامیدنی سالم، دسترسی به امکانات مناسب برای شستشو و بهداشت دست، دفع بهداشتی فاضلاب، و مصرف غذای سالم از مرحله تولید تا مصرف دارد. اجرای برنامههای آموزشی و اطلاعرسانی، به ویژه در زمینه رعایت بهداشت فردی و بهداشت دست، همزمان با ارتقاء سطح کلی بهداشت و دفع صحیح فاضلاب، از مهمترین اقدامات در راستای کنترل و پیشگیری از این بیماری به شمار میرود. (منبع: تسنیم)
