دانشآموز، بازیگر اصلی صحنه آموزش؛ تحول در رویکردهای تربیتی
معاون پژوهشی وزارت آموزشوپرورش بر لزوم تغییر نگاه به دانشآموز از مخاطب صرف به کنشگر فعال در فرآیند تربیت تأکید کرد و خواستار بازنگری اساسی در شیوههای آموزشی شد.
معاون پژوهشی وزارت آموزشوپرورش بر لزوم تغییر نگاه به دانشآموز از مخاطب صرف به کنشگر فعال در فرآیند تربیت تأکید کرد و خواستار بازنگری اساسی در شیوههای آموزشی شد.
معاون پژوهشی وزارت آموزشوپرورش با ترسیم چشماندازی نوین برای نظام تربیتی، بر ضرورت تبدیل دانشآموز از مخاطب منفعل به کنشگری پویا در عرصه آموزش تأکید کرد. وی در نخستین جلسه شورای عالی پیشگیری، با هدف همگرایی اندیشمندان حوزه تولید محتوا در پیشگیری از اعتیاد، خواستار بازنگری جدی در شیوههای تربیتی شد.
صادق حسینزاده ملکی، معاون پژوهشی وزارت آموزشوپرورش، در این جلسه که در مجتمع فرهنگی شقایق برگزار شد، چالش امروز آموزش را در نبود «نگرشسنجی» و «روایتکاوی» از زیست دانشآموزان دانست و گفت: «باید بفهمیم دانشآموز از پیامهایی که دریافت میکند چه برداشتی دارد و چگونه تصویر ذهنی او شکل میگیرد.»
وی در ادامه با اشاره به طراحی الگوی «گونهشناسی مخاطب» اظهار داشت: «این الگو به ما کمک میکند تا روایتها، پیامها و گزارههای تربیتی را متناسب با ویژگیها و نیازهای هر گروه از دانشآموزان تدوین کنیم. در مسائل فرهنگی و اجتماعی، همه مخاطبان یکسان نمیاندیشند. بنابراین، در برخی موارد، «مهندسی تصویر» و شکلدهی به تصویر ذهنی مناسب، حتی از انتقال صرف محتوا اهمیت بیشتری دارد.»
ملکی بر طراحی فعالیتهای تربیتی، فراتر از تولید محصولات آموزشی صرف، تأکید کرد و افزود: «اردوگاهها، کانونهای فرهنگی و تربیتی، مدارس و مساجد باید به فضاهایی برای تجربه، تعامل و یادگیری عملی تبدیل شوند. دانشآموزان باید از طریق بازیهای گروهی، فعالیتهای جمعی و تجربههای واقعی، پیامهای تربیتی را درونی کنند.»
وی تصریح کرد: «ابزار تربیت تنها «محصول» نیست، بلکه بخش مهمی از فرآیند تربیت، طراحی موقعیتهایی است که امکان تجربه و کنشگری را برای دانشآموز فراهم میکند. صدها اردوگاه و هزاران کانون تربیتی ظرفیت عظیمی برای اجرای برنامههای هدفمند تربیتی دارند.»
معاون پژوهشی وزارت آموزشوپرورش همچنین بر تولید «محصولات کنشآفرین» تأکید کرد و گفت: «ظرفیت بزرگی از والدین، دانشآموزان و جوانان برای مشارکت در فعالیتهای فرهنگی و پیشگیرانه وجود دارد، اما باید ابزارها و برنامههای مناسبی در اختیارشان قرار گیرد تا بتوانند نقش مؤثر و فعالی ایفا کنند.»
ملکی با اشاره به تجربیات سازمان پژوهش و برنامهریزی آموزشی، بیان کرد: «بسیاری از موضوعاتی که تصور میشود در کتابهای درسی نیست، در واقع گنجانده شده است. اما چون دانشآموزان از آموزش صرف و انتقال محتوا اشباع شدهاند، افزودن محتوای جدید به تنهایی مشکل را حل نخواهد کرد.»
