مترو؛ پناهگاه اضطراری شهروندان در دل بحران‌ها

ایستگاه‌های منتخب مترو در شرایط بحرانی به عنوان پناهگاه اضطراری برای افرادی که خارج از ساختمان حضور دارند، در نظر گرفته شده‌اند.

علی نصیری، رئیس ستاد پیشگیری و مدیریت بحران شهر تهران، با اشاره به بحث‌های مطرح شده در خصوص استفاده از مترو به عنوان پناهگاه اضطراری، بر الزامات این موضوع تأکید کرد. وی توضیح داد که در زمان احداث خطوط اولیه مترو، الزامات پدافند غیرعامل به طور کامل در طراحی پیش‌بینی نشده بود، زیرا هدف اصلی توسعه حمل‌ونقل عمومی بود. در مقایسه، برخی کشورها از جمله روسیه، متروی خود را از ابتدا با کارکرد پناهگاهی و سازه پدافندی طراحی کرده‌اند.

نصیری با بیان اینکه در زمان احداث خطوط ابتدایی مترو، محدودیت منابع و اولویت توسعه حمل‌ونقل باعث شد تا الزامات پدافندی به طور کامل رعایت نشود، افزود: اگر قرار بود تمامی استانداردهای پدافندی از ابتدا لحاظ شود، هزینه‌ها افزایش یافته و ممکن بود تعداد خطوط احداثی کاهش یابد.

وی خاطرنشان کرد که در خطوط جدید مترو، از جمله خطوط 8، 9، 10 و 11 که در آستانه احداث هستند، مطالعات پدافند غیرعامل در طراحی لحاظ شده و این مشکلات در خطوط جدید تکرار نخواهد شد.

رئیس ستاد پیشگیری و مدیریت بحران شهر تهران اعلام کرد که مجموعه متروی تهران با همکاری مدیرعامل شرکت بهره‌برداری متروی تهران و همکارانشان، حدود 82 ایستگاه و فضای مرتبط را برای بررسی و استفاده در شرایط اضطراری معرفی کرده‌اند.

نصیری یادآور شد که در طول جنگ نیز، با وجود محدودیت‌هایی در زیرساخت‌هایی مانند سرویس‌های بهداشتی، تهویه، مسائل امنیتی و تأمین مواد غذایی، درهای مترو به روی مردم باز بود و امکان استفاده از آن فراهم بود.

وی با تأکید بر اینکه مترو برای همه افراد و در همه شرایط پناهگاه نیست، تصریح کرد: افرادی که در منزل خود حضور دارند، در صورت وقوع حمله، خروج از خانه و قرار گرفتن در معرض تهدید برای رسیدن به مترو یا پناهگاه، اقدام درستی نیست. در چنین شرایطی، اولویت با پناه گرفتن در همان فضای داخلی ساختمان و ترجیحاً طبقات زیرزمینی یا فضاهایی است که چند متر زیر سطح زمین قرار دارند.

نصیری در پایان به تقسیم‌بندی پناهگاه‌ها اشاره کرد و گفت: پناهگاه‌های سطح یک برای تهدیدات بسیار شدید، سطح سه برای پناهگاه‌های عمومی شهری و سطح چهار که بیشتر به جان‌پناه نزدیک است، تقسیم‌بندی می‌شوند. تمرکز اصلی بر پناهگاه‌های سطح سه با ویژگی‌ها و الزامات مشخص است.