گشایش درهای ارگ تاریخی بیرجند به روی مشتاقان / مرمت مستمر بنای باشکوه ادامه دارد

با جدا‌سازی بخش اداری، امکان بازدید آسان از ارگ کلاه‌فرنگی بیرجند، این یادگار ارزشمند دوران زندیه و قاجار، برای گردشگران فراهم شد.

ارگ کلاه‌فرنگی بیرجند که پیش‌تر با نام‌های ارگ «سرکار» و «قصر بی‌بی عروس» شناخته می‌شد، یکی از مهم‌ترین بناهای تاریخی مرکز خراسان جنوبی است.

این عمارت سفیدرنگ که قدمت آن به اواخر دوران زندیه و اوایل قاجار بازمی‌گردد، سال‌ها به عنوان محل استقرار نهادهای دولتی مورد استفاده بود و همین امر، دسترسی علاقه‌مندان به میراث فرهنگی را با محدودیت‌هایی مواجه کرده بود.

پایان محدودیت‌ها؛ تسهیل در بازدید گردشگران

اگرچه این بنا در سال ۱۳۹۴ به طور رسمی به میراث فرهنگی واگذار شد، اما به دلیل حضور ساختمان فرمانداری در محوطه آن، بازدیدهای عمومی همچنان با محدودیت‌هایی همراه بود.

علیرضا نصرآبادی، رئیس اداره میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی بیرجند، با اشاره به این موضوع بیان کرد: خوشبختانه از نوروز ۱۴۰۳ با جدا‌سازی فیزیکی محوطه ارگ از فضای اداری فرمانداری، شرایط برای بازدید گردشگران و مسافران بسیار آسان‌تر شده است.

وی افزود: هم‌اکنون گردشگران می‌توانند در ساعات اداری به راحتی از این عمارت شش‌اشکوبه بازدید کنند و برای ساعات غیراداری نیز تمهیدات لازم جهت پذیرش بازدیدکنندگان در نظر گرفته شده است.

مرمت بنای ۳۰۰ ساله تحت نظارت پایگاه باغ‌های تاریخی

ارگ کلاه‌فرنگی که با معماری منحصربه‌فرد خود در شش طبقه (زیگورات‌گونه) ساخته شده، تنها در دو طبقه اول دارای کاربری بوده و طبقات فوقانی آن جنبه تزیینی دارند.

در سال‌های اخیر، عملیات بهسازی محوطه باعث شد تا بقایای حوض و جوی‌های قدیمی که زمانی صدای آب را در این مکان طنین‌انداز می‌کردند، از زیر خاک بیرون آید.

رئیس اداره میراث فرهنگی بیرجند با تأکید بر ادامه عملیات بهسازی گفت: این بنا همچنان نیازمند مرمت مستمر است. در حال حاضر فرسودگی درها و پنجره‌ها ناشی از هجوم موریانه‌ها و همچنین ساماندهی محوطه، از جمله اولویت‌های اجرایی ماست که در دست پیگیری قرار دارد.

احیای رونق اقتصادی و فرهنگی در محوطه ارگ

این مکان تاریخی، علاوه بر جاذبه‌های گردشگری، به مرکزی برای نمایش توانمندی‌های بومی نیز تبدیل شده است. نصرآبادی در این‌باره تصریح کرد: به مناسبت‌های مختلف، بازارچه‌های فروش صنایع دستی برای حمایت از زنان خانه‌دار و هنرمندان محلی در این مکان برپا می‌شود.

وی در پایان با اشاره به تأثیر تحولات اخیر بر آمار گردشگری خاطرنشان کرد: پیش از شروع جنگ تحمیلی و مجازی شدن مدارس، ارگ کلاه‌فرنگی یکی از مقاصد اصلی بازدید دانش‌آموزان و تورهای داخلی بود. هرچند در نوروز امسال به دلیل محدودیت‌های ناشی از شرایط خاص کشور، استقبال گردشگران نسبت به سال‌های قبل از جنگ کاهش داشت، اما تلاش می‌کنیم با بهبود زیرساخت‌ها، بار دیگر قصر بی‌بی عروس را به کانون توجه دوستداران میراث فرهنگی تبدیل کنیم.