مدیرکل منابع طبیعی و آبخیزداری لرستان اعلام کرد: ۷۵ درصد از آتشسوزیهای جنگلها و مراتع منطقه زاگرس در این استان رخ میدهد که عامل اصلی آن به طور کامل خطای انسانی است.
در پهنه زاگرس، هر تابستان، نگرانی تکرارشونده آتشسوزی در جنگلها و مراتع، کام ملت ایران را تلخ میکند. این موضوع اکنون به محور هشدارهای جدی مسئولان منابع طبیعی در کوهدشت تبدیل شده است. آمارهای ارائه شده از سوی شیرزاد نجفی، مدیرکل منابع طبیعی و آبخیزداری لرستان، از سهم بالای خطای انسانی در شکلگیری این آتشسوزیها حکایت دارد.
بر اساس جمعبندیهای دقیق، حدود ۷۵ درصد از آتشسوزیهای رخداده در سطح زاگرس مربوط به استان لرستان بوده و در این میان، تقریباً تمام موارد به عامل انسانی بازمیگردد. آنچه مدیرکل منابع طبیعی و آبخیزداری لرستان از آن با عنوان صددرصد عامل انسانی یاد میکند، تصویری است از یک بحران رفتاری که به نحوه مواجهه انسان با گنجینه طبیعت گره خورده است.
شیرزاد نجفی تأکید میکند که مسئله امروز دیگر صرفاً اطفای حریق نیست، بلکه پیشگیری و تغییر رفتار اجتماعی در اولویت قرار دارد. بر این اساس، برنامههای آموزشی گستردهای برای روستاها، گروههای محلی و حتی گروههای شکار و طبیعتگردی در دستور کار قرار گرفته است. در کنار این اقدامات، سامانهای نیز برای ثبت و پایش نیروهای مردمی درگیر در عملیات اطفای حریق طراحی شده است. بر اساس سازوکار جدید، افرادی که قصد مشارکت در مهار آتش را دارند، باید در این سامانه ثبتنام کرده و آموزشهای لازم را دریافت کنند.
مدیرکل منابع طبیعی و آبخیزداری لرستان اعلام کرده است که در صورت وقوع حادثه و حضور افراد آموزشندیده در صحنه، امکان بهرهمندی از پوششهای بیمهای برای آنان وجود نخواهد داشت. از سوی دیگر، برای تمام افراد آموزشدیده در لرستان، پوششهای بیمهای پیشبینی شده است تا در صورت بروز حادثه، حمایت لازم از آنان صورت گیرد.
بهگفته مدیرکل منابع طبیعی و آبخیزداری لرستان، در شرایط فعلی، استفاده از بالگرد برای عملیات اطفا با چالشهایی مواجه شده و مجوزهای لازم بهطور کامل در اختیار نیست. همین موضوع باعث شده تمرکز اصلی بر نیروهای زحمتکش زمینی، دیدهبانهای ثابت و تیمهای محلی قرار گیرد. اکنون سامانههای پایش و هشدار سریع نیز فعال شدهاند که بهصورت آنلاین، وقوع آتشسوزی را در نقاط مختلف ثبت و گزارش میکنند. این سیستمها هر چهار ساعت یکبار وضعیت نقاط حساس را رصد کرده و اطلاعات دقیق مکانی از وقوع حریق ارائه میدهند.
یکی از نگرانیهای جدی مطرحشده، تکرار وقوع آتش در محل دفن زباله کوهدشت است که بهدلیل شرایط خاص، بهطور مداوم در گزارشهای حریق ثبت میشود و خود به یکی از کانونهای مزاحم زیستمحیطی تبدیل شده است. مدیرکل منابع طبیعی و آبخیزداری لرستان از شهرداری و دستگاههای محلی خواسته است برای ساماندهی محل دفع زباله و انتقال آن به نقطهای ایمنتر اقدام کنند.
در کنار دستگاههای اجرایی، نقش نیروهای نظامی، سپاه، بسیج و دهیاریها نیز در این برنامهها پررنگ شده است. هدف از این هماهنگی، ایجاد یک شبکه واکنش سریع محلی است تا در صورت وقوع حریق، فاصله زمانی بین شروع آتش و عملیات مهار به حداقل برسد و بار دیگر اثبات شود که همدلی و همکاری، کلید غلبه بر مشکلات است.