پشت اینترنت شما یک تنگه استراتژیک قرار دارد

به گزارش خبرگزاری ۶۰ثانیه، امروز وقتی از امنیت در تنگه هرمز حرف می‌زنیم، دیگر فقط نفتکش‌ها مطرح نیستند. این آبراهه به یکی از حیاتی‌ترین گره‌های مخابراتی کره زمین هم تبدیل شده است.

کابل‌های بین‌المللی اینترنت از همین نقطه عبور می‌کنند و هر اختلال جدی در آن می‌تواند درآمد ماهانه بسیاری از غول‌های فناوری، از جمله گوگل، را تحت تأثیر قرار دهد. کابلی که هشت کشور را به هم وصل می‌کند بر اساس جدیدترین داده‌های پایگاه «جیوکیبلز»، سامانه کابلی «جی‌بی‌آی» (GBI) یک کابل زیردریایی به طول ۵۲۷۰ کیلومتر است.

این کابل با نقاط فرود در هشت کشور، بخشی از مهم‌ترین اتصالات منطقه‌ای و بین‌المللی را برقرار می‌کند. مالکیت آن با شرکت «بریج اینترنشنال» است و امارات، عمان، قطر، بحرین، عربستان، کویت، عراق و هند را مستقیماً به یکدیگر و به شبکه جهانی اینترنت وصل می‌کند.

فجیره در یک سوی خلیج فارس و مسقط و دیگر نقاط فرود در عمان، هاب‌های اصلی ارتباطی این شبکه‌اند. به گزارش مؤسسه تحلیلی «تله‌جئوگرافی»، دو سامانه «جی‌بی‌آی» و «فالکون» از حساس‌ترین کابل‌هایی هستند که از آب‌های منطقه می‌گذرند و آسیب به آن‌ها کل این پهنه جغرافیایی و تجاری را با اختلال جدی روبه‌رو می‌کند.

چرا این موضوع فقط منطقه‌ای نیست؟ این کابل‌ها صرفاً برای سریع‌تر کردن اینترنت کشورهای خلیج فارس ساخته نشدند.

قرار بود بخشی از فشار ترافیک جهانی را از مسیرهای قدیمی بردارند و ظرفیت انتقال داده میان اروپا و آسیا را افزایش دهند. اگر این مسیرها از کار بیفتند، جهان همچنان به شمار اندکی از مسیرهای حساس و آسیب‌پذیر وابسته می‌ماند.

پیامدها هم به اینترنت خانگی محدود نمی‌شود. شبکه‌های بانکی، سرویس‌های ابری، دیتاسنترها، پلتفرم‌های بین‌المللی و شرکت‌های فناوری همگی به همین مسیرهای انتقال داده متکی‌اند.

کاهش ظرفیت یا اختلال طولانی‌مدت می‌تواند تأخیر ارتباطات را بیشتر کند، هزینه پهنای باند را بالا ببرد و فشار مضاعفی بر زیرساخت‌های جایگزین بگذارد. کارشناسان هشدار می‌دهند که تبادلات مالی و زیرساخت‌های هوش مصنوعی هم از این وضعیت متأثر می‌شوند.

شرکت‌هایی که برای توسعه هوش مصنوعی به ظرفیت این کابل‌ها تکیه داشتند، اکنون با محدودیت جدی مواجه‌اند. جایگزین‌هایی مانند اتصالات ماهواره‌ای مدار پایین (LEO) برای مصرف خانگی مناسب‌اند، اما پاسخ‌گوی نیاز دولت‌ها یا پروژه‌های بزرگ هوش مصنوعی نیستند.

از نگاه اقتصادی، ماجرا فراتر از هزینه تعمیر یک کابل است. اگر اختلالی پایدار در زیرساخت‌های ابری منطقه به کاهش مصرف، فسخ قراردادها یا انتقال بخشی از پردازش مشتریان به شرکت‌های رقیب بینجامد، خسارت آن بسیار بیشتر از هزینه ساده تعمیر خواهد بود.

زیرساخت دیجیتال، بخشی از قدرت ملی زینب قیصری، نماینده تهران و عضو کمیسیون صنایع و معادن مجلس، این تحولات را از زاویه امنیت و اقتصاد ملی بررسی کرده است. به گفته او، تجربه جنگ‌های ترکیبی و نبردهای شناختی نشان داده که زیرساخت‌های دیجیتال اکنون جزو مؤلفه‌های قدرت ملی و امنیت راهبردی کشورها به شمار می‌روند.

قیصری معتقد است رقابت قدرت‌های منطقه‌ای و فرامنطقه‌ای از میدان انرژی به حوزه‌هایی مثل فیبر نوری بین‌المللی، مراکز داده، رایانش ابری، هوش مصنوعی و امنیت سایبری منتقل شده است. به گفته او، کشورهای منطقه با سرمایه‌گذاری سنگین در کابل‌های زیردریایی، هاب‌های تبادل داده و زیرساخت‌های پردازش ابری در حال طراحی نظم اقتصادی تازه‌ای هستند، چون آینده اقتصاد جهانی نه بر فروش انرژی خام، بلکه بر حکمرانی بر جریان داده، مالکیت زیرساخت‌های ارتباطی و تسلط بر زنجیره ارزش اقتصاد دیجیتال بنا خواهد شد.