هشدار جدی اقتصادی؛ تک‌نرخی کردن ارز در شرایط کنونی، تشدید تورم را رقم می‌زند

کارشناسان اقتصادی تاکید دارند که اجرای سیاست تک‌نرخی ارز در حال حاضر، با توجه به دغدغه اصلی مهار تورم، می‌تواند به شعله‌ور شدن آتش گرانی‌ها منجر شود.

داود منظور، رئیس پیشین سازمان برنامه و بودجه، در گفتگویی صریح، نسبت به پیامدهای ناگوار اقدام دولت در جهت تک‌نرخی کردن ارز در شرایط کنونی هشدار داد. وی با تأکید بر اینکه مهم‌ترین دغدغه امروز جامعه و کشور، کنترل تورم است، بیان داشت که هرگونه اقدامی که منجر به روشن ماندن یا شعله‌ور شدن موتور تورم شود، باید با جدیت از سوی سیاست‌گذار اقتصادی اجتناب گردد.

منظور با اشاره به اینکه سیاست ارزی یکی از مؤلفه‌های کلیدی در تشدید تورم و تأثیرگذاری بر سفره مردم است، افزود: اگرچه در شرایط عادی، اصول اقتصادی بر حرکت به سمت نظام تک‌نرخی ارز صحه می‌گذارند، چرا که این نظام می‌تواند از بروز رانت، ویژه‌خواری و فساد جلوگیری کند، اما اجرای این سیاست الزامات خاص خود را دارد. شرط اساسی برای اجرای موفقیت‌آمیز نظام تک‌نرخی ارز، وجود ثبات در اقتصاد است. بنابراین، در شرایط کنونی، هرگونه تلاش برای تک‌نرخی کردن ارز، حتی با نیت خیرخواهانه افزایش بهره‌وری در به‌کارگیری منابع ارزی کشور، لزوماً به نتیجه مطلوب نخواهد رسید.

رئیس پیشین سازمان برنامه و بودجه کشور خاطرنشان کرد: ارز یک ابرمتغیر اقتصادی است و هرگونه مداخله در بازار آن، می‌تواند آثار گسترده‌ای بر سایر بخش‌های اقتصاد داشته باشد. وی در توضیح این مطلب افزود: زمانی که سیاست‌گذار برای کاهش فاصله میان نرخ رسمی یا مبادله‌ای و نرخ بازار آزاد اقدام می‌کند، عملاً نرخ رسمی را به سمت نرخ آزاد سوق می‌دهد و در مواردی با حذف ارز ترجیحی، نرخ‌های پایین‌تر را کنار می‌گذارد.

این اقدامات، پیامی روشن به مردم، بازار و انتظارات تورمی منتقل می‌کند که نرخ ارز قرار است افزایش یابد و این موضوع به خودی خود می‌تواند به لنگر انتظارات تورمی آسیب جدی وارد کند. منظور در ادامه به افزایش اخیر نرخ ارز در هفته‌های گذشته اشاره کرد و گفت: بخشی از این افزایش به دلیل احساس مردم مبنی بر تلاش سیاست‌گذار برای افزایش نرخ ارز صورت گرفته است.

وی افزود: زمانی که یک مقام رسمی اعلام می‌کند که ارز برای تخصیص وجود ندارد، این پیام به جامعه منتقل می‌شود که احتمال افزایش بیشتر نرخ ارز در آینده وجود دارد. در چنین وضعیتی، مردم به سمت خرید ارز یا دارایی‌هایی مانند صندوق‌های طلا سوق داده می‌شوند. معاون سابق رئیس‌جمهور توضیح داد: صندوق‌های طلا نیز به نوعی بازتاب‌دهنده نرخ ارز هستند و وقتی چنین انتظاراتی در جامعه شکل می‌گیرد، تقاضا برای ارز و دارایی‌های مرتبط با آن افزایش یافته و این موضوع خود موجب تشدید روند افزایش نرخ ارز می‌شود.

منظور در پایان تأکید کرد: افزایش نرخ ارز در نهایت بر قیمت بسیاری از کالاها اثرگذار است، حتی کالاهایی که مستقیماً به ارز وابسته نیستند، چرا که نرخ ارز عملاً به یکی از شاخص‌های کلیدی قیمت‌گذاری در اقتصاد ایران تبدیل شده است.

منبع: تسنیم