مثبت بودن آزمایش HPV به معنای ابتلا به سرطان نیست.
به گزارش خبرگزاری ۶۰ثانیه، «علی فرهادی»، دکترای تخصصی ویروس‌شناسی پزشکی و عضو هیات علمی گروه علوم آزمایشگاهی دانشگاه علوم پزشکی شیراز، با اشاره به نقش آزمایش‌های غربالگری در پیشگیری از سرطان دهانه رحم گفت: آزمایش پاپ اسمیر و آزمایش مولکولی ویروس پاپیلومای انسانی (HPV) از روش‌های غربالگری این سرطان است که می‌تواند به شناسایی تغییرات سلولی پیش‌سرطانی و تشخیص عفونت با انواع پرخطر این ویروس کمک کند.
وی توضیح داد: آزمایش پاپ اسمیر با هدف شناسایی تغییرات غیرطبیعی سلول‌های دهانه رحم انجام می‌شود؛ تغییراتی که در صورت شناسایی‌نشدن و پیگیری‌نکردن به‌موقع، ممکن است در برخی موارد به سرطان منجر شود؛ آزمایش مولکولی HPV نیز برای شناسایی انواع ویروس پاپیلومای انسانی انجام می‌شود که برخی از انواع پرخطر آن با ایجاد تغییرات پیش‌سرطانی و سرطان دهانه رحم ارتباط دارد.
فرهادی با اشاره به انواع نتایج آزمایش پاپ اسمیر بیان کرد: نتیجه این آزمایش ممکن است طبیعی، نامشخص، غیرطبیعی یا نامطلوب گزارش شود که هرکدام معنای متفاوتی دارد و باید متناسب با شرایط فرد و نظر پزشک تفسیر شود.
وی افزود: نتیجه طبیعی یا منفی به این معنا است که در نمونه بررسی شده، تغییرات سلولی غیرطبیعی مشاهده نشده است. با این حال، طبیعی‌بودن نتیجه به معنای بی‌نیازی از غربالگری در آینده نیست؛ زیرا ممکن است تغییرات سلولی جدید ایجاد شود.
فاصله انجام آزمایش بعدی نیز به روش غربالگری، سن و شرایط فرد بستگی دارد.
این عضو هیات علمی دانشگاه درباره نتیجه نامشخص یا ASC-US توضیح داد: در این حالت، برخی سلول‌ها ظاهری متفاوت از حالت طبیعی دارند، اما مشخص نیست که این تغییرات ناشی از عفونت با HPV پرخطر یا عوامل دیگری مانند التهاب و برخی عفونت‌ها دخیل باشد. در چنین شرایطی، پزشک ممکن است انجام آزمایش مولکولی HPV یا پیگیری‌های دیگری را توصیه کند.
فرهادی با بیان اینکه نتیجه غیرطبیعی نشان‌دهنده وجود تغییرات سلولی در دهانه رحم است، اما به معنای ابتلا به سرطان نیست، گفت: این تغییرات ممکن است خفیف یا شدید باشد، بسیاری از تغییرات خفیف به‌مرور برطرف می‌شود، اما برخی تغییرات جدی‌تر به پیگیری و درمان نیاز دارد؛ زیرا در صورت باقی‌ماندن و درمان‌نشدن ممکن است در طول زمان به سرطان تبدیل شود.
وی افزود: برای تشخیص دقیق ماهیت تغییرات و تعیین اقدام بعدی، ممکن است آزمایش‌ها و بررسی‌های تکمیلی لازم باشد. دکتر فرهادی درباره نتیجه نامطلوب نیز گفت: گاهی نمونه جمع‌آوری‌شده برای بررسی کافی نیست یا سلول‌ها به‌گونه‌ای هستند که امکان ارزیابی دقیق آن‌ها وجود ندارد.
در این شرایط، ممکن است پزشک تکرار آزمایش را در زمان مناسب توصیه کند.
این متخصص ویروس‌شناسی پزشکی با اشاره به نتایج آزمایش مولکولی HPV اظهار کرد: منفی بودن این آزمایش به این معنا است که در نمونه بررسی‌شده، نوع یا انواع پرخطر ویروس که آزمایش برای شناسایی آن‌ها طراحی شده است، تشخیص داده نشده است. در مقابل، نتیجه مثبت نشان می‌دهد که دست‌کم یکی از انواع پرخطر مورد بررسی شناسایی شده، اما مثبت بودن آزمایش HPV به‌تنهایی به معنای ابتلا به سرطان دهانه رحم نیست.
وی نتیجه مثبت آزمایش HPV را نیازمند ارزیابی متناسب با شرایط فرد دانست و ادامه داد: سن، نتیجه پاپ اسمیر، نوع ویروس شناسایی شده و سابقه آزمایش های قبلی می‌تواند در تعیین روش پیگیری مؤثر باشد، همچنین، انواع کم‌خطر HPV که بیشتر با ایجاد زگیل تناسلی ارتباط دارد، با انواع پرخطر مرتبط با سرطان دهانه رحم متفاوت است.
فرهادی با بیان اینکه سرطان دهانه رحم در بسیاری از موارد با عفونت پایدار ناشی از انواع پرخطر HPV ارتباط دارد، گفت: انجام غربالگری در سنین توصیه شده و پیگیری نتایج غیرطبیعی می تواند به شناسایی زودهنگام ضایعات پیش‌سرطانی و کاهش خطر پیشرفت بیماری کمک کند.
وی افزود: زنان باید با توجه به سن، سابقه غربالگری و شرایط پزشکی خود، درباره زمان شروع و فاصله تکرار آزمایش‌ها با پزشک مشورت کنند. در زنانی که دهانه رحم آن‌ها با جراحی برداشته نشده است، غربالگری اغلب تا 65 سالگی ادامه می‌یابد؛ با این حال، تصمیم‌گیری درباره توقف غربالگری در این سن به سابقه نتایج آزمایش‌ها و وجود یا نبود عوامل خطر بستگی دارد.
این عضو هیات علمی دانشگاه علوم پزشکی شیراز اضافه کرد: زنانی که سابقه ضایعات پیش‌سرطانی شدید یا سرطان دهانه رحم دارند، دچار نقص سیستم ایمنی هستند یا در دوران جنینی در معرض داروی دی‌اتیل‌استیل‌بسترول (DES) قرار گرفته‌اند، ممکن است به غربالگری در سنین بالاتر نیز نیاز داشته باشند. بنابراین، قطع غربالگری تنها بر اساس رسیدن به سن 65 سالگی برای همه افراد مناسب نیست و باید با نظر پزشک انجام شود.
فرهادی با تاکید بر نقش مهم آگاهی از معنای نتایج آزمایش‌های غربالگری و پیگیری توصیه‌های پزشکی، نقش مهمی در تشخیص زودهنگام تغییرات دهانه رحم یادآور شد: لازم است نتایج آزمایش‌ها با پزشک در میان گذاشته شود و در صورت مشاهده نتیجه غیرطبیعی یا مثبت HPV، بدون نگرانی بی‌مورد، بررسی‌ها و پیگیری‌های لازم صورت گیرد.
