صدها هزار نفر در فرانسه دست به تظاهرات زدند تا گسترده‌ترین اعتراضات سیاسی و اجتماعی در سالهای اخیر رقم بخورد.
به گزارش خبرگزاری ۶۰ثانیه، فرانسه پس از یکی از گسترده‌ترین ناآرامی‌های چند سال اخیر با بحرانی جدی روبه‌رو شده است. تظاهرات ضد دولت «امانوئل ماکرون» باعث خسارت‌هایی در سراسر کشور شده، اتفاقی که بار دیگر بحث درباره وضعیت سیاسی و اجتماعی فرانسه را به صدر توجه‌ها بازگرداند.
دولت فرانسه تظاهرات‌کنندگان را «شورشی» و «غارتگر» خوانده و به همین دلیل پلیس برخورد شدیدی با تظاهرات‌کنندگان داشته است.
رهبران سیاسی روز یکشنبه یکدیگر را مسئول ناآرامی‌ها معرفی کردند و شهروندان با ناباوری به خیابان‌هایی نگاه می‌کردند که از خرده‌شیشه‌ها و لاشه‌های سوخته خودروها پر شده بود.
در این اعتراضات سه جریان به یکدیگر پیوستند: جنبش‌های دانش‌آموزی که خواستار بهبود شرایط کلاس‌های درس هستند، جنبشی سراسری که به افزایش هزینه‌های زندگی اعتراض دارند و گروه‌هایی که از تظاهرات برای خسارت زدن به اموال عمومی استفاده کردند.
اعتراض‌ها احساس بحران مالی و اجتماعی در فرانسه به عنوان دومین اقتصاد بزرگ اتحادیه اروپا را تشدید کرده است. دولت می‌کوشد بودجه‌ای ریاضتی و نامحبوب را به تصویب برساند؛ این در حالی است که نارضایتی عمومی به تقویت موقعیت مارین لوپن، رهبر راست افراطی، کمک کرده و او را در آستانه انتخابات ریاست‌جمهوری بهار آینده در جایگاه یکی از مدعیان اصلی قرار داده است.
در ادامه، مهم‌ترین نکات درباره این اعتراض‌ها را می‌خوانید.
چه اتفاقی افتاد؟
به گفته وزارت کشور فرانسه، روز شنبه بیش از نیم میلیون نفر در حدود 110 راهپیمایی در سراسر کشور شرکت کردند. این بزرگ‌ترین روز اعتراضی از زمان آغاز تظاهرات در حدود یک ماه پیش بود.
با این حال، کنفدراسیون عمومی کار، یکی از اتحادیه‌های بزرگ کارگری فرانسه، شمار شرکت‌کنندگان را بیشتر اعلام کرد و گفت 800 هزار نفر به خیابان‌ها آمده بودند.
در کنار تظاهرات مسالمت‌آمیز، گروه‌هایی از معترضان به تخریب حدود 1500 فروشگاه و شماری از نمادهای حکومت فرانسه دست زدند. در پی این حوادث، حدود 2000 نفر بازداشت شدند.
در شهر لیموژ، واقع در مرکز فرانسه آتش‌سوزی ساختمان شهرداری را تقریباً به‌طور کامل ویران کرد. در مارسی، دومین شهر بزرگ کشور، افراد نقاب‌دار وارد یک ساختمان دولتی شدند و سردیس «ماریان» را واژگون کردند؛ ماریان نماد جمهوری فرانسه است.
چرا دانش‌آموزان اعتراض می‌کنند؟
اعتراض‌های دانش‌آموزی از ماه گذشته و در واکنش به نارضایتی از وضعیت مدارس آغاز شد.
دانش‌آموزان از فرسودگی زیرساخت‌های مدارس، کلاس‌های بیش از حد شلوغ، برنامه‌های درسی سنگین، کمبود معلم و کارکنان و بودجه ناکافی شکایت دارند. بسیاری از آنان همچنین خواستار اصلاح اساسی سامانه‌های دولتی پذیرش دانشجو در دانشگاه‌ها هستند؛ سامانه‌هایی که به اعتقاد آن‌ها گزینش‌گرانه و ناعادلانه عمل می‌کنند.
دانش‌آموزان تاکنون صدها مدرسه را مسدود کرده‌اند. به گفته دولت، دست‌کم 24 مدرسه به آتش کشیده شده یا آسیب دیده‌اند.
از ماه سپتامبر تاکنون هزاران نفر بازداشت شده‌اند و بیش از هزار نفر از نیروهای پلیس، دانش‌آموزان و کارکنان مدارس آسیب دیده‌اند.
واکنش شدید پلیس نیز بر خشم دانش‌آموزان افزوده است. دادستان‌ها و نهاد ناظر بر عملکرد پلیس دست‌کم 34 پرونده را درباره اتهام‌های مربوط به رفتار غیرقانونی مأموران در جریان اعتراض‌ها بررسی می‌کنند.
این پروندهها شامل دو مورد آسیب شدید به نوجوانان است: به گفته مقامها، دست چپ پسری 15 ساله احتمالاً بر اثر انفجار نارنجک صوتیـانفجاری پلیس از بدنش جدا شده است. پسری 14 ساله نیز بر اثر اصابت نارنجک گاز اشکآور که یک مأمور از فاصله نزدیک شلیک کرده بود، دچار جراحات شدید و معلولیت شده است.
چرا گروههای دیگر به اعتراض‌های دانش‌آموزی پیوستند؟
در طول ماه اکتبر، اتحادیه‌های کارگری و گروههای اعتراضی دیگر بهتدریج به تجمعهای دانش‌آموزان پیوستهاند. آن‌ها با برگزاری راهپیماییهای بزرگتر، همبستگی خود را با دانش‌آموزان اعلام کرده و همزمان مجموعه گستردهتری از مسائل را به چالش کشیدهاند.
بخشی از معترضان از افزایش هزینه‌های زندگی و بالا رفتن قیمت سوخت خشمگیناند؛ افزایش قیمت سوخت که جنگ با ایران نیز از عوامل تشدیدکننده آن بوده است. کشاورزان نیز بهدلیل افزایش هزینه‌های تولید محصولات کشاورزی به اعتراض‌ها پیوستهاند.
حسابهای شبکههای اجتماعی مرتبط با جنبش «جلیقهزردها» نیز مردم را به شرکت در تظاهرات فراخواندهاند. این جنبش نزدیک به یک دهه پیش با اعتراض به افزایش قیمت بنزین و مسائل دیگر، فرانسه را درگیر موجی از تجمعها و اعتراض‌های خیابانی کرده بود.
احزاب چپ نیز از این اعتراض‌ها بهعنوان بخشی از موج گستردهتر نارضایتی از امانوئل مکرون، رئیسجمهور فرانسه، حمایت کرده‌اند. مکرون که امکان انتخاب شدن برای بیش از دو دوره را ندارد، به پایان دوران ریاست‌جمهوری خود نزدیک میشود.
نارضایتیهای اجتماعی و اعتراض‌های خیابانی سابقهای طولانی در فرانسه دارند. اعتراض‌های دانشجویی سال 1968 نیز تا آستانه سرنگونی دولت پیش رفتند و به تحولات گستردهای در جامعه فرانسه انجامیدند.
پیامدهای سیاسی اعتراض‌ها چیست؟
روز یکشنبه، رهبران راست افراطی و دولت فرانسه گروههای چپ افراطی را مسئول آشوبها معرفی کردند. آن‌ها بهویژه حزب «فرانسه تسلیمناپذیر» که یکی از احزاب اصلی چپگرا است را متهم کردند که در شکلگیری ناآرامی‌ها نقش داشته است.
سباستین لوکورنو، نخستوزیر فرانسه، رهبران این حزب را متهم کرد که با ایجاد بیاعتمادی نسبت به پلیس در میان دانش‌آموزان معترض، به تشدید تنشها دامن زدهاند. او همچنین گفت برخی از افرادی که در آشوبها شرکت داشتند، به جریان «چپ افراطی» تعلق دارند.
حزب فرانسه تسلیمناپذیر این اتهامها را رد کرده است. ژانلوک ملانشون، رهبر این حزب، در مقابل، دولت را مسئول اقداماتی دانست که به گفته او زمینه بروز ناآرامی‌ها را فراهم کرده‌اند.
قیمت نفت برنت در سایه توافق اتحادیه اروپا برای عرضه گازوئیل کاهش یافت و به 102 دلار و 25 سنت رسید.
رئیسجمهور فرانسه در تماس تلفنی با دونالد ترامپ، درباره بحران جهانی انرژی و افزایش قیمت سوخت گفتوگو کرد و بر ضرورت همکاری برای مهار فشارهای قیمتی تأکید کرد.
