هرمزگان در حالی برای بارش‌های سنگین آماده میشود که پیشبینیها از احتمال تأثیر ال‌نینو از 10 آبان حکایت دارد.
به گزارش خبرگزاری ۶۰ثانیه، بارش‌های ناگهانی، روان‌شدن سیلاب در مسیل‌ها و آب‌گرفتگی معابر از مخاطراتی است که در فصل بارندگی می‌تواند بخش‌هایی از هرمزگان را با چالش مواجه کند؛ استانی که تجربه حوادث جوی گذشته، ضرورت آمادگی دستگاه‌های اجرایی و مشارکت مردم در مدیریت بحران را بیش از پیش نمایان کرده است. اکنون در کنار هشدارهای هواشناسی درباره ناپایداری‌های جوی، احتمال تأثیرگذاری پدیده ال‌نینو از 10 آبان نیز در کانون توجه مدیریت بحران استان قرار گرفته است.
مهرداد حسن‌زاده، مدیرکل مدیریت بحران استانداری هرمزگان، با اشاره به اینکه ال‌نینو هنوز در استان فعال نشده است، می‌گوید پیش‌بینی‌های جدید هواشناسی از احتمال آغاز تأثیرات این پدیده از دهم آبان حکایت دارد؛ موضوعی که آمادگی پیشگیرانه برای مواجهه با بارش‌های سنگین و مخاطرات ناشی از آن را ضروری می‌کند.
آماده‌باشی که از تابستان آغاز شد
به گفته مدیرکل مدیریت بحران استانداری هرمزگان، اقدامات پیشگیرانه برای مواجهه با مخاطرات احتمالی این پدیده از حدود سه تا چهار ماه قبل آغاز شده است. نخستین نشست ستاد مدیریت بحران استان با حضور استاندار در تیرماه برگزار شد و پس از آن، جلسات هماهنگی در سطح استان و شهرستان‌ها ادامه یافت.
تاکنون سه جلسه ستاد مدیریت بحران با حضور استاندار برگزار شده و حسن‌زاده نیز با حضور در شهرستان‌های مختلف، نشست‌هایی با فرمانداران و اعضای ستادهای مدیریت بحران داشته است. در کنار این اقدامات، جلسات تخصصی با محوریت بخش‌های کشاورزی، راه، ارتباطات، سوخت و شهرداری‌ها برگزار شده و موضوع بهداشت و درمان و نقش بخشداران نیز در برنامه‌ریزی‌های آمادگی مورد توجه قرار گرفته است.
یکی از محورهای این برنامه‌ها، بررسی و به‌روزرسانی بانک اطلاعاتی ماشین‌آلات و تجهیزات مورد نیاز برای مقابله با مخاطرات است؛ اقدامی که با همکاری فرمانداران و بخشداران انجام شده تا در زمان بروز حادثه، امکان ارزیابی ظرفیت‌ها و هماهنگی سریع‌تر میان دستگاه‌ها فراهم باشد.
مانورهای سیل در مناطق آسیب‌پذیر
مدیریت بحران هرمزگان هم‌زمان با برنامه‌ریزی و بررسی تجهیزات، اجرای مانورهای مقابله با سیل را نیز در دستور کار قرار داده است. یکی از این مانورها در بندرعباس، در محدوده کوی آیت‌الله غفاری و مسجد قدس که از مناطق آسیب‌پذیر شهر معرفی شده، با مشارکت دستگاه‌های مختلف و محوریت شهرداری برگزار شده است.
این مانورها در سطح بخش‌های استان نیز ادامه دارد و آموزش، اطلاع‌رسانی، ارزیابی تجهیزات و تقویت هماهنگی میان دستگاه‌های مسئول از اهداف آن اعلام شده است.
حسن‌زاده با تأکید بر نقش مردم در کاهش خسارات ناشی از حوادث طبیعی، همکاری جوامع محلی را یکی از مؤلفه‌های مهم مدیریت بحران دانسته و بر استمرار هماهنگی میان مدیریت بحران استانداری، فرمانداران، بخشداران، دهیاران و سایر دستگاه‌های اجرایی تأکید کرده است.
از بارش و تگرگ تا تندباد؛ ناپایداری‌ها در چند منطقه
وقوع ناپایداری‌های جوی در روزهای اخیر، اهمیت آمادگی در برابر مخاطرات هواشناسی را بار دیگر برجسته کرده است. به گفته مدیرکل مدیریت بحران استانداری هرمزگان، پس از صدور هشدار سطح نارنجی، در نقاط مختلف استان پدیده‌هایی از جمله وزش باد شدید، بارش باران و تگرگ گزارش شده است.
بر اساس گزارش‌های اعلام‌شده، وزش باد شدید در شهرستان رودان رخ داده و در بخش مرکزی و بخش احمدی شهرستان حاجی‌آباد نیز بارش باران و تگرگ گزارش شده است. محدوده دهستان سیاهو و بخش فین شهرستان بندرعباس شاهد بارش باران بوده‌اند و در لمزان شهرستان بندرلنگه نیز بارش تگرگ گزارش شده است.
همچنین با توجه به پیش‌بینی تندباد لحظه‌ای و رعدوبرق در بندرعباس، هشدار فوری از سوی روابط عمومی استانداری صادر شد. مدیرکل مدیریت بحران استان بر ضرورت استفاده از پیش‌بینی‌های هواشناسی و هماهنگی مستمر با این مجموعه برای جلوگیری از غافلگیری در برابر سیلاب و سایر مخاطرات جوی تأکید کرده است.
هشدار نارنجی؛ خطر سیلاب و آب‌گرفتگی همچنان جدی است
طبق اعلام مدیریت بحران استانداری هرمزگان، هشدار نارنجی هواشناسی برای امروز و فردا صادر شده و احتمال جاری‌شدن سیلاب، طغیان رودخانه‌های فصلی، آب‌گرفتگی معابر، کاهش دید افقی، تندباد لحظه‌ای و وقوع صاعقه وجود دارد.
ماهیت نقطه‌ای و پراکنده بارش‌ها نیز شرایط را پیچیده‌تر می‌کند؛ به‌گونه‌ای که ممکن است در یک منطقه بارش شدید و تگرگ رخ دهد و در منطقه‌ای دیگر گردوخاک و کاهش دید افقی مخاطره اصلی باشد. شکستن درختان فرسوده، سقوط اجسام از ارتفاع، آسیب به سازه‌های موقت و خسارت به محصولات کشاورزی نیز از پیامدهای احتمالی این شرایط اعلام شده است.
حسن‌زاده از شهروندان خواسته است از تردد و اتراق در حاشیه و بستر رودخانه‌ها و مسیل‌ها خودداری کنند و سفرهای غیرضروری را به تعویق بیندازند. در زمان بروز شرایط نامساعد جوی، ماندن در منزل، پرهیز از طبیعت‌گردی و رعایت نکات ایمنی در فعالیت‌های عمرانی نیز می‌تواند به کاهش خطر کمک کند.
وی همچنین با اشاره به وقوع یک مورد برخورد صاعقه در بخش احمدی طی حدود دو هفته گذشته، بر ضرورت جدی گرفتن هشدارها و توصیه‌های ایمنی تأکید کرده است.
مدیرکل مدیریت بحران استانداری هرمزگان از شهروندان خواسته است در صورت بروز مشکل یا نیاز به پیگیری در زمان وقوع حوادث، با فرمانداری شهرستان محل سکونت خود تماس بگیرند.
ال‌نینو از چه زمانی می‌تواند بر هرمزگان اثر بگذارد؟
در حالی که پیش‌بینی‌های اولیه از احتمال آغاز شرایط مرتبط با ال‌نینو در اواخر شهریور تا مهرماه حکایت داشت، تحلیل‌های جدید کارشناسان هواشناسی احتمال تأثیرگذاری این پدیده از حدود دهم آبان به بعد را مطرح می‌کند.
به گفته حسن‌زاده، این احتمال وجود دارد که تأثیرات مورد انتظار از نیمه دوم آبان یا حوالی دهم این ماه آغاز شود و از غرب استان گسترش یابد. اداره‌کل هواشناسی نیز پیش‌آگاهی‌هایی درباره احتمال ثبت بارش‌های قابل‌توجه در سطح استان ارائه کرده است.
یکی از نگرانی‌های اصلی، احتمال وقوع بارش‌های بسیار سنگین در بازه زمانی کوتاه است؛ شرایطی که می‌تواند به سیلاب، آب‌گرفتگی معابر، وقوع صاعقه و تگرگ منجر شود. با این حال، زمان و شدت تأثیرات احتمالی به عوامل مختلف جوی و اقیانوسی وابسته است و باید بر اساس تحلیل‌های تخصصی هواشناسی ارزیابی شود.
تجربه سیریک؛ ضرورت پیشگیری پیش از وقوع حادثه
وقوع آب‌گرفتگی معابر و منازل در روستای مهریه شهرستان سیریک در سال گذشته که به جان‌باختن یک نفر انجامید، از جمله تجربه‌هایی است که اهمیت آمادگی پیش از وقوع بارش‌های شدید را یادآوری می‌کند.
ال‌نینو پدیده‌ای جوی ـ اقیانوسی مرتبط با گرم‌شدن بخش‌هایی از اقیانوس آرام است و بررسی تأثیرات احتمالی آن بر بارش‌های مناطق مختلف، به تحلیل مجموعه‌ای از عوامل از جمله دما و رطوبت نیاز دارد. از این رو، پیش‌آگاهی‌های هواشناسی به‌تنهایی به معنای قطعی بودن زمان و شدت بارش‌ها نیست، اما می‌تواند مبنایی برای افزایش آمادگی دستگاه‌های اجرایی و شهروندان باشد.
آنچه در شرایط کنونی اهمیت دارد، پیوند میان پیش‌بینی دقیق، آماده‌بودن تجهیزات، هماهنگی دستگاه‌ها و رعایت توصیه‌های ایمنی از سوی مردم است؛ مجموعه اقداماتی که می‌تواند احتمال غافلگیری در برابر بارش‌های سنگین و خسارات ناشی از سیلاب را کاهش دهد.
