آمار نشر ایران از سال 1361 تا سال 1404، از رشد 27برابری کتاب‌های ترجمه در کتاب‌فروشی‌ها حکایت دارد.
به گزارش خبرگزاری ۶۰ثانیه، شمارگان و تعداد عناوین در صنعت نشر ایران همواره دو رویکرد متفاوت داشته‌اند؛ به‌طوری که هرچه بر تعداد عناوین در سال‌های اخیر افزوده شده است، شمارگان کتاب آب رفته است، این شکاف در سال‌های گذشته با ورود چالش‌های جدید به صنعت نشر مانند شیوع کرونا، افزایش افسارگسیخته قیمت کاغذ، ورود نشر الکترونیک و... بیش از پیش محسوس و قابل لمس بوده است.
طبق گزارش اخیر نمافر که به بررسی آماری وضعیت صنعت نشر کشور از سال 1361 تا سال 1404 می‌پردازد، شمارگان کتاب از سال 1370 تا 1400 به‌طور میانگین سالی پنج درصد کاهش داشته است. بیشترین رقم دوره، شش هزار و 429 نسخه در 1372 بود و کمترین رقم به یک‌هزار و 91 نسخه در سال 1400 اختصاص داشت.
آمارهای منتشرشده در این گزارش، اطلاعات جالب دیگری نیز از جریان نشر کشور ارائه می‌دهد؛ از جمله میزان تألیف و ترجمه، بر این اساس، رشد میانگین سالانه تألیف در دوره 1361 تا 1404، 9 درصد بوده است. اوج دوره 1403 با 86 هزار و 433 عنوان بود و پایین‌ترین رقم دوره نیز با دو هزار و 480 عنوان به سال 1361 اختصاص داشت.
آمارها نشان می‌دهد که از سال 1400 به این سو (به‌ویژه در سال‌های 1402، 1403 و 1404) تعداد کل عناوین منتشرشده به بالاترین میزان خود در تاریخ نشر ایران رسیده است؛ به‌طوری که تألیف در محدوده 85 هزار عنوان و ترجمه در محدوده 25 تا 33 هزار عنوان در نوسان بوده است.
اما یکی از نکات جالب این گزارش، روند صعودی انتشار کتاب‌های ترجمه در بازار نشر ایران است؛ روندی که از میانه دهه 80 رشد ملموسی داشته و بدون کاهش، به رشد خود در هر سال ادامه داده است، در حالی که در سال 1361 تنها 958 عنوان ترجمه روانه کتاب‌فروشی‌ها شده است، در سال 1404 این رقم به 25 هزار و 838 عنوان رسیده؛ یعنی حدوداً 27 برابر رشد.
روند رو به رشد و البته بی‌قاعده انتشار کتاب‌های ترجمه در سال‌های گذشته محل بحث کارشناسان بوده است؛ برخی آن را نشانه پویایی صنعت نشر و ورود اندیشه‌ها و سبک‌های جدید به دنیای کتاب ایران می‌دانند و برخی دیگر آن را نشانه‌ای از ضعف‌های اقتصادی بدنه نشر.
برای بخش قابل‌توجهی از مخاطبان، به‌ویژه نسل جوان، کتاب‌های ترجمه امکان آشنایی با زیستی متفاوت در جغرافیای دیگر را فراهم می‌کند، این بخش از مخاطبان همواره درصدد آشنایی با جریان‌های فکری جهان و ادبیات جهان بوده‌اند، اما آیا برای فعالان دیگر صنعت نشر نیز این روند جذاب است؟
واقعیت این است که برای بخشی از ناشران، چاپ کتاب‌های ترجمه راه گریز و تنفسی است برای رهایی از مشکلات نشر. چاپ کتاب‌های ترجمه در ایران مقرون‌به‌صرفه و ارزان‌تر از کتاب‌های تألیفی است و قوانین دست‌وپاگیری ندارد، از سوی دیگر، کتاب امتحان خود را در بازار اولیه پس داده است و ناشر با اطمینان خاطر بیشتری می‌تواند به سرمایه‌گذاری به‌روی این کار بیندیشد.
افزایش اقبال به‌سمت این آثار، بخش تاریکی در صنعت نشر ایران نیز رقم زده: ناشران کتاب‌ساز. در سال‌های اخیر ناشرانی شکل گرفته‌اند که بدون پرداخت حق ترجمه و صرفاً با دست‌کاری در ترجمه‌های پیشین، اقدام به انتشار آثار پرفروش در تیراژهای بالا کرده و سود هنگفتی از این راه به جیب زده‌اند.
رونق ترجمه هرچند به‌نفع ناشر تمام می‌شود، اما از منظری دیگر تهدیدکننده است. در شرایطی که بخشی از بدنه نشر سرمایه خود را معطوف به چاپ کتاب‌های ترجمه می‌کنند، این ادبیات بومی و ایرانی است که قربانی ترجیح اقتصادی ناشر می‌شود.
دستمزدهای پایین و کاهش تیراژ آثار ایرانی زیر سایه رونق کارهای ترجمه، سبب شده است بسیاری از نویسندگان نسبت به این شرایط و فقدان یک قانون مشخص داخلی برای ساماندهی به کارهای ترجمه گلایه داشته باشند.
تشکلهای نشر در نامهای به معاون فرهنگی ارشاد خواستار شفافیت در توزیع کاغذهای دولتی با ورود خانه کتاب شدند.
مدیر انتشارات شمع و مه از آغاز تور فرهنگی معرفی کتاب«نقاشان زن ایران» در خارج از کشور خبر داد.
بانکهای اطلاعاتی حوزه کتاب ناقص است و بدون اطلاعات واقعی سیاستگذار نابیناست.
انتشارات دارالموده با مشارکت مؤسسه حفظ و نشر آثار شهید نصرالله، به عرضه آثار وی در نمایشگاه بیروت پرداخت.
سانسور تاریخ فلسطین در کتاب «آوارگی» توسط غول نشر آمریکا، با واکنشهای متعدد همراه شد.
کتاب «همنشینان پنهان» با نگاهی به دنیای پنهان جن و تأثیر آن بر زندگی بشر توسط نشر جمکران منتشر شد.
کتاب «دیوانگان پاریس» شامل مجموعهای دیگر از داستانهای برگزیده جایزه اُ.هنری توسط انتشارات نیستان منتشر شد.
بررسی آمارهای نشر در 6 ماهه نخست سال از بحرانی خاموش در بازار کتاب کودک و نوجوان حکایت دارد.
آمارهای نشر در 6 ماه نخست سال نشان از رکود تورمی دارد؛ عناوین بالای کتاب در کنار شمارگان اندک.
دانشگاه صنعتی امیرکبیر صاحب دستورالعمل اخلاق حرفهای نشر کتاب شد.
مرکز جامع کتب رسانه انتشارات فارس با گردآوری نزدیک به ۲ هزار عنوان کتاب تخصصی، مجموعهای متنوع برای علاقهمندان به رسانه و حوزههای فکری مرتبط فراهم کرده است؛ مجموعهای که علاوه بر آثار انتشارات فارس، کتاب‌های حدود ۷۰ ناشر فعال را نیز دربرمیگیرد.
کتاب «هیأت؛ سنتی پویا، نهادی هویتبخش» نوشته مرتضی نثاری توسط نشر یافته منتشر و روانه بازار شد.
کتاب «راهنمای پوشش خبری در رسانهها» نوشته اکبر نصراللهی، پژوهشگر و استاد حوزه ارتباطات و رسانه، به چاپ هفتم رسید. این اثر با موضوع آموزش رسانه و با هدف ارائه چارچوبها و راهکارهای کاربردی برای پوشش حرفهای اخبار، از سوی انتشارات منتشر شده است.
حضور کتاب‌های بدون مجوز در ویترینهای رسمی، نشانه‌ای از احیای شبکه قاچاق و تهدید جدی چرخه سالم نشر کشور است.
کتاب «اهمیت سواد رسانه در حفظ و ارتقای هویت اجتماعی» به نویسندگی محمد صحت، سمیه کشاورز و ابراهیم قائدی، بهزودی از سوی انتشارات منتشر خواهد شد.
کتاب «آینده آموزش مجازی» نوشتهٔ مریم حقشناس است که در سال ۱۳۹۸ توسط انتشارات اندیشه احسان منتشر شده و موضوع اصلی آن به آموزش و نقش رسانهها در فرایند یادگیری مربوط می‌شود.
کتاب « ذهن مقاوم»؛ «تابآوری شناختی در زیست پلتفرمی» نوشته ابراهیم افشاری با محوریت چالش‌های ذهن انسان در عصر شبکههای اجتماعی و اقتصاد توجه، توسط مرکز جامع کتب رسانه انتشارات منتشر شد.
